ادبیات متوسطه ی اول طرقبه
روش های نو وابتکاری در تدریس ادبیات فارسی 
قالب وبلاگ
لینک دوستان
[ پنجشنبه نهم بهمن 1393 ] [ 20:17 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

 

براي نمايش بزرگترين اندازه كليك كنيد

 


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ پنجشنبه نهم بهمن 1393 ] [ 20:15 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]
همکاران عزیز سلام

امروز پنج شنبه 8 صبح آزمون احساس واژه ها ی آزمایشی، بین دانش آموزان برگزیده ی

طرقبه و شاندیز در محل اداره آموزش و پرورش طرقبه و شاندیز برگزار می گردد. 

( قبلا با بخشنامه و پیامک نیز اطلاع رسانی شده است. )


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ پنجشنبه نهم بهمن 1393 ] [ 6:30 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]
اتباع :  ( از او پیروی کرد -  در پی کسی رفتن» و پیروی کردن  )  لفظی

است مهمل و بی معنی یا فاقد معنی روشن. آن دنبا ل اسم یاصفت می آید

برای تاکید و گسترش معنی آنها یا بیان نوعی مفهوم جنس یا قسم .ممکن

است معنی نیز داشته باشد مثل  شایسته  بایسته .

.از این دو کلمه یکی اصلی است که آن را 'متبوع 'می‌خوانند و دیگری فرعی که 'تابع 'نامیده

می‌شود'

اتباع از این جهت که در لفظ و معنی و مکان تابع کلمه اصلی است بدین اسم

 نامیده شده است و چون معمولا در ترکیب با کلمه،  مهمل و بی معنی

است و یا حداقل معنی روشنی ندارد .آن را تابع مهمل( بیهوده - کلام

بیهوده ) نیز گفته اند .مانند: بغل مغل - رخت و پخت ،یعنی : رخت و و امثال

آن -لباس و چیزهایی ازآن قبیل   .دکتر مکتر ،یعنی صنف دکترها و پزشک ها

-دکترو افرادی از آن صنف و طبقه چون جرّاح و غیره .اتباع گاهی همراه واو

عطف است و گاهی بی همراهی آن .همانند :مرج -پخت-مکتر-توک در

ترکیبات هرج و مرج -رخت و پخت-دکتر مکتر-تک و توک .

گاهی معنی کلمه متبوع نیزکاملا روشن نیست ،مانند شرو ور ،که شاید شر

معنی و عامیانه شعر باشد .اتباع بیشتر اختصاص به تداول عامه دارد و در

ادبیات فولکوریک بیشتر رایج است .گاهی در اتباع بر خلاف معمول ،لفظ بی

معنی دراول می آید مانند بهمان و فلان -چک و چانه -سلمبه و قلمبه-نک و

 نال .

انواع و اشکال اتباع :

  الف ) تبدیل حرف اول کلمه به «م» بدون تغییرات دیگر :

 تارو مار -دکترمکتر -خرده مرده-تازه مازه-کتاب متاب -پول مول - قلم ملم -

بچه مچه - کژ مژ -چاق ماق  جاهل ماهلها .

  اگر کلمه خود با میم آغاز شود اتباع معمولا با «پ»می آید : مرغ پرغ

 -مرد پرد . 

ب) تبدیل حرف اول کلمه به «پ» بدون تغیرات دیگر :  خرت و پرت - چرند و

پرند - ساخت و پاخت - شلوق پلوق - 

ج) تبدیل حرف اول به حروفی از قبیل «ل- و - ب- ت- ف- س »بدون

تغییرات دیگر : آش و لاش - شرو ور - هاج و واج - «حیص و بیص - کار و بار -

اخم و تخم -) ...

د ) تبدیل حرکت اول به u (او): هارت و هورت - خرت و خورت - تک و توک -

 شیفته و شوفته - سیت و سوت - چاپ و چلوپ - چاله چوله -لات و لوت -

 پرت و پلا - قرض و قوله «کج و کوله - پول و پله - چاق و چله - خاک و خل -

 آت آشغال - گاه گدار - فلان و بهمان »

 ازاتباع یکی از انواع اسم مرکب ساخته میشود : چرند و پرند « چیز و میز »


برچسب‌ها: فارسی هفتم
[ چهارشنبه هشتم بهمن 1393 ] [ 20:53 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

کتاب استفاده از الگوی بدیعه پردازی در درس انشا- محسن الهامی- تهران- سهیل پویش- 1381

از جمله تا پاراگراف- نجفی پازکی- رحیمی نژاد- تهران- نشر رهنما- 1390

ایده خلاق- دوبونو، ادوارد- ترجمه بنفشه آشنا قاسمی – تهران- نشر ایران بال- 1389

چشم ذهن-  سیگل، دانیل جی، ترجمه فروغ دانایی – تهران- نشر ذهن آویز- چاپ دوم 1390

راهنمای روش های نوین تدریس – آقا زاده، محرم- تهران- نشر آییژ- 1391

قدرت خلاقیت در حل مسائل طوفان فکر و سایر تکنیک ها- منوچهر کیانی- نشر مرندیز – چاپ اول – 1388

کتاب نگارش- جلد اول و دوم- حسینی نژاد سید حسین- تهران- نشر لوح زرین- 1389

نوشتن خلاق- ریکو گابریله ، ال ، کمترجم گروه ترجمه کارگاه نوشتن خلاق برلن ، نشر آمه- چاپ دوم – تهران- 1391

و کتاب های دیگر ...................


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ چهارشنبه هشتم بهمن 1393 ] [ 20:47 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]
 ادوارددوبونو  خالق این روش خلاقانه است. در این روش می کوشد نشست افراد به دور یکدیگر را به اقدامی ثمر بخش و کارا تبدیل کند.

این روش به افراد گروه می آموزد که به تفکر خود نظم دهند و با روش خلاقانه و با هماهنگی مدبّرانه به تفکر خود نظم ببخشند. این روش برای نقد وبررسی انشا ها و نوشته ها بسیار کارساز است.

رنگ کلاه ها و وظایف آنها:

1-   کلاه آبی: شخصی که این کلاه را بر سر می گذارد با دید کلی و جامع(هدایت کننده ی گروهها) به نوشته می نگرد. ای شخص معمولاً معلم کلاس می باشد.

2-   کلاه سفید: این گروه با دید عینی به نوشته می نگرد. یعنی آیا نوشته به واقعیت نزدیک است؟ یا واقعیت های نوشته چه هستند؟

3-   کلاه قرمز: این گروه به نوشته با دید احساسی می نگرد. یعنی با شنیدن انشا چه احساسی در گروه ایجاد شده یا آیا موضوع بحث شده را احساس کردند؟

4-   کلاه سیاه:ا ین گروه به نوشته با دید منفی می نگرد. یعنی نکات منفی و نقایص نوشته را بیان کرده و نبایدهای گفته شده در نوشته را ذکر می کند.

5-   کلاه زرد: این گروه با دید مثبت به نوشته نگاه می کند. یعنی علاوه بر ذکر نکات مثبت ، نکات تقویت کننده ی نوشته را نیز بیان می کنند.

6-   کلاه سبز:این گروه با دید خلاقانه به نوشته می نگرد.یعنی ایده های موجود در نوشته رابیان کرده و ایده های نویی که این نوشته به دنبال خواهد داشت راذکر می کنند.

مزایای این روش:

1-   رسیدن به زبان مشترک بین افکار

2-   گروهبندی موضوع

3-   جلوگیری از اغتشاش ذهنی

4-   مشارکت همه ی دانش آموزان در نقدو بررسی نوشته ها

5-   رواج  نقدادبی در کلاس و تقویت روحیه ی انتقاد پذیری در دانش آموزان

چگونگی اجرای آن در کلاس

پس از آنکه دانش آموزان گروه بندی شدند معلم با توجه به شناختی که از دانش آموزان خود دارد به هر گروه یک مسئولیتی(یک رنگ کلاه) می دهد. دانش آموزان پس از تهیه ی آن کلاه ها در کلاس انشا حاضر می شوند.

زمانی که دانش آموزی انشا ی خود رامی خواند .افراد گروه با توجه به رنگ و وظایف کلاهی که بر سر دارند مطالب موردنیاز خود را از نوشته یادداشت می کنند .سپس گروهها به ترتیب  و باهدایت معلم خود که کلاه آبی بر سر دارد نظرات خود را بیان می کنند و معلم نتایج نقد وبررسی رادر دفتر دانش آموز می نویسد وبا توجه به نتایج ارزیابی نوشته نمره می دهد


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ چهارشنبه هشتم بهمن 1393 ] [ 20:37 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

طرح درس 8

کتاب مهارت های نوشتاری هشتم – نام درس: افکار و گفتارمان را بنویسیم.

معصومه هاشمی زاده-  مدرسه شهید انوری- زمان: سه جلسه کامل

جمله اردیبهشت ماه

نوشتن ، پیش درآمدهایی مثل دیدن ، خواندن ، اندیشیدن و.... دارد، یعنی هنگامی که می خواهیم بنویسیم باید پله های اولیه را درست بپیماییم. نوشته در حقیقت ، محصول گام پیشین است.

اهداف درس:

1- آشنایی با کاربردهای زبان معیار

2- آشنایی با کاربردهای زبان گفتاری

3-تقویت توانایی زبان گفتار به زبان معیار

4- تقویت علاقه و نگرش مثبت به باز نویسی

  5-آشنایی با اصول و قواعد نگارشی

6- تقویت توانایی ارزیابیو تحلیل

7-  تقویت علاقه و نگرش مثبت به خوانش مثبت به خوانش صحیح نیایش

روش تدریس:

1-روش بحث گروهی

2- الگوی بارش مغزی

3- پرسش و پاسخ

4- خوشه سازی

تشکیل گروه:

ابتدا معلم دانش آموزان را به گروه های نا همگن تسیم می کند .

1- آمادگی فردی فراگیران : معلم متنی را که در کتاب به عنوان نمونه مطرح شده ، روی تخته هوشمند به نمایش در می آورد یا نسخه ای از آن را روی یک برگه می نویسد و در اختیار هر یک از دانش آموزان می گذارد ( برای این که در این مرحله دانش آموزان به کتاب مراجعه نکنند.) معلم در ابتدای کلاس توضیحاتی درباره بخش آغازین درس ( دو بند اول) می دهد.سپس متن را در اختیار دانش آموزان می گذارد و از آنان می خواهد هر یک به صورت مستقل متن رابخوانند.سپس برگه سوالات را در اختیار آنان می گذارد. سوالات به گونه ای طرح شده که میزان تشخیص واژگان گفتاری و انتخاب واژه ی معیار جایگزین ، به وسیله آن سنجیده می شود و سپس زمان پاسخگویی مشخص می شود.پس از اتمام پاسخگویی انفرادی معلم از فراگیران می خواهد که پاسخ نامه های انفرادی را موقتا کنار بگذارند.

2- کار گروهی: در این مرحله نیز معلم همان سوالات را به هر یک از تیم ها تحویل می دهد ( در این مرحله مراجعه به متن کتاب مجاز نیست) دانش آموزان می توانند با یکدیگر تبادل نظر کنند و پس از توافق اعضا و قانع کردن یکدیگر به سوالات پاسخ دهند و برای این مرحله نیز زمان پاسخگویی در نطر گرفته می شود.

3- نمره گذاری پاسخ های فردی و گروهی : وقتی زمان بحث و گفت و گو در گروه ها به پایان رسید ، معلم کلید ( متن اولیه که در آن شکل معیار واژگان گفتاری مشخص شده است ) را بین گروه ها پخش می کند و از دانش آموزان می خواهد که ابتدا پاسخ های فردی خود را نمره گذاری کنند و سپس پاسخ نامه گروهی خود را نمره گذاری کنند.

-  جدول نمره گذاری و محاسبه موثر بودن یادگیری

- هر دانش آموز نمره فردی و نمره گروهی خود را محاسبه می کند و با مقایسه این دو نمره میزان کارایی و اثر بخشی گروه مشخص می شود.  

هدف از درست نویسی این بخش:

به کار بردن فعل مجهول برای جمله هایی که نهاد آنها در جمله ذکر شده ، نارواست . مثال: این سخن توسط استاد گفته شد. که شکل درست آن این گونه است: استاد این سخن را گفت.

جمله های زیر را درست کنید.

- کتاب های ارزشمند گلستان و بوستان ، توسط سعدی نوشته شد.

-  این تمرین توسط دانش آموزان علاقه مند به نگارش پاسخ داده می شود.

هدف از فعالیت نگارشی 2:

تولید نوشتاری و تغییر نوشته از حالت گفتاری به زبان نوشتاری و فارسی معیار .

هدف از فعالیت نگارشی 3

1- بخش اول داوری و نقد و تحلیل نوشته ها ست که در این جلسه به شکل کار گروهی انجام می شود.

2- حکایت نگاری نتایجی دارد از این قبیل: ساده کردن متون کهن – تمرین مناسب و موثر برای تقویت جرئت در نوشتن – آشنایی با عناصر روایت ( شخص- زاویه دید- زمان- مکان- محتواو....)- حفظ درون مایه و محتوای متون کهن و آشنایی با آنها- برقراری پیوندبین فرهنگ و زبان دیرین خود و فرهنگ و زبان امروزی – پروراندن مطلب به کمک توصیف صحنه ها و حالات و چهره ها- تجسم بخشیدن به رویدادها- انتقال مفاهیم والا و ارزشمند به نسل امروز

 


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ چهارشنبه هشتم بهمن 1393 ] [ 20:34 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

 معصومه هاشمی زاده - مدرسه شهید انوری طرقبه- زمان: سه جلسه کامل 

طرح درس 7

دگر گونه ببینیم و گونه گون بنویسیم

جمله فروردین ماه:

همه پدیده ها ابعاد و اضلاعی دارند . هنر ما این است که بتوانیم با نگرشی منشوروار ، پدیده ها را ببینیم و جنبه ها و گم گوشه های کتفاوت آنها را بشناسیم و توصیف کنیم.

اهداف درس:

 

1- شناخت بیشتر با سازماندهی ذهنی برای نوشتن یک اثر

2- شناخت بیشتر ، مسیر حرکت ، مراحل نوشتن و چارچوب نوشته

3- شناخت بیشتر بند مقدمه ، بند نتیجه و بندهای بدنه

4- تقویت توانایی طبقه بندی ذهن و نوشته

5- تقویت علاقه و نگرش مثبت به کاربرد مهارت های نوشتن

6- شناخت بیشتر ساختار یک نوشته

7- شناخت بیشتر اصول و قواعد نگارشی

8- تقویت توانایی ارزیابی و تحلیل

تدریس درس :

در درس هفتم ، پیدا کردن شناخت بیشتر نسبت به یک پدیده و موضوع ، از دیدگاه ها و دریچه های مختلف به عنوان یکی دیگر از راه های توانمند سازی ذهن و زبان مطرح می شود. برای پیدا کردن شناخت کافی نسبت به یک موضوع ، نگاه دقیق کافی نیست ، بلکه تخیل نیز لازم است و هم چنین باید بتوانیم اطلاعاتی را که حواسمان به ما می دهد با دیدگاه دیگران هماهنگ کنیم.

" مارک تواین" در یکی از شاهکارهای ادبی اش خود را به جای پسر جوان و بی سوادی به نام هاکلبری فین گذاشت تا از دریچه دید او به جهان نگاه کند . در یکی از صحنه های داستان ، هاک ناگهان پدرش را که از او می ترسد و یک سالی است که او را ندیده است ، از نزدیک می بیند . هاک پدرش را این گونه وصف می کند:

".....حداکثر پنجاه سال داشت و در همین حدود هم به نظر می رسید . موهایش بلند و ژولیده و چرب بود و روی صورتش ریخته بود و می توانستی چشم های براقش را از پشت موهایش ببینی . مثل این که پشت تاک است . کاملا سیاه بود ، جو گندمی نبود . صورتش رنگ نداشت . آن قسمتی از صورتش که دیده می شد ، سفید بود به سفیدی شکم ماهی . کلاهش روی زمین بود . برآمدگی کهنه و سیاهی بود که رویش فرو رفته بود ، مثل درپوش ....( ماجراهای هاکلبری فین)

تمرین سر کلاسی:

1- فرض کنید کودک هفت ساله ای هستید با قد حدود یک متر . به اتاقی که اکنون در آن هستید ، نگاه کنید . هر چه می بینید بنویسید.

2- فرض کنید معماری هستید با چهل سال سن و از شما می خواهند که مدل همان اتاق را تغییر دهید . به اطراف نگاه کنید و باز هم بنویسید که چه چیزهایی را دیده اید.

روش های تدریس

1- روش ارزیابی عملکرد 2- الگوی بارش مغزی 3- شیوه فهرست خصوصیات 4- اسکمپر5- روش پرسش و پاسخ

مراحل اجرای روش پرسش  پاسخ:

 مرحله اول-  بیان و شرح هدف: در این مرحله ، معلم هدف درس را برای درک بیشتر و بهتر دانش آموزان شرح می دهد . شرح و بیان هدف باید با استفاده از واژه های ساده باشد و گفته ها باید به قدری روشنگر باشد که تفسیر ذهنی دانش آموزان سبب انحراف فکری آنان نشود.

هدف این درس توانمند سازی ذهن و زبان از طریق شناخت بیشتر یک موضوع و درک جنبه های مختلف آن است.

مرحله دوم-  پرسش و پاسخ :در این مرحله معلم تلاش می کند با پرسش های پیگیر ، دانش آموزان را وادار کند تا پاسخ های مناسبی را ارائه دهند. همه پرسش ها نباید از جانب معلم باشد ، بلکه باید دانش آموزان را هم به سوال کردن ترغیب کند . معلم نباید به سادگی به پرسش های دانش آموزان پاسخ دهد و خود نیز پرسش های ساده و پیش پا افتاده مطرح نکند و پاسخ های ناقص به دانش آموزان ندهد.

معلم روی تابلوی کلاس واژه "گل" را می نویسد و از آنان می خواهد از زوایای مختلفی به گل نگاه کنند. معلم با کمک دانش آموزان پرسش هایی را مطرح می کند. به عنوان نمونه:

-  گل چه فایده هایی دارد

- شغل چه کسانی با گل در ارتباط است؟

-  در چه مناسبت هایی از گل استفاده می شو

-  آیا رنگ گل در هدیه دادن مهم است؟

- گل چه فایده های درمانی دارد ؟

با طرح این پرسش ها که توسط معلم و دانش آموزان مطرح می شود ، هر یک از دانش آموزان می توانند با بهره گیری از این سوال ها و نگاهی مختلف به موضوع گل ، نوشته خود را آغاز کنند.

مرحله سوم- نتیجه گیری: معلم در این مرحله به جمع بندی و مستحکم سازی آموخته های دانش آموزان می پردازد. این جمع بندی به سازماندهی پایانی موسوم است. یعنی فعالیت ذهنی گوناگون ایجاد شده باید به نتیجه ای ختم شود. در این مرحله هم معلم باید از پرسش و پاسخ کمک بگیرد. او با طرح پرسش هایی از دانش آموزان می خواهد فرایند طی شده در جریان تدریس را شرح دهند. ( درک جنبه های مختلف یک موضوع یا پدیده با طرح سوال های مختلف درباره آن)

فعالیت نگارشی 1

هدف از این سوال ، تواناییتشخیص نگاه متفاوت پدر و پسر به زندگی است. از آن جهت که هر کدام در جایگاه خاصی قرار دارند، نگاهشان به زندگی متفاوت است.

درست نویسی این بخش :

هر گاه یکی از حرف های " ب،م،ن" بر سر فعل های همزه دار در آید ، همزه در نوشتن به "ی" تبدیل می شود. مانند : ب+ انداخت= بانداخت= بینداخت

                م+ انداز= مانداز= مینداز

                ن+ اندوز= ناندوز= نیندوز

نکته: هر گاه فعل با اٍ  یا  ای  آغاز شود ، این حروف پیوسته نوشته می شوند: ایستاد= بایستاد

جمله های زیر را ویرایش کنید.

-  با تلاش فراوان می توانستند ، علوم بسیاری باندوزند.

-  هرگز فرصت امروزت را به فردا مافکن.

فعالیت های نگارشی 2 :

هدف تولید نوشتاری است که برای ایجاد تنوع و خلاقیت بیشتر در انجام این فعالیت می توان از شیوه " فهرست خصوصیات" استفاده کرد.

شیوه فهرست خصوصیات: به نمونه زیر توجه کنید:

موضوعی را که می خواهیم در آن از ایده های خلاقانه استفاده کنیم ، در نظر می گیریم . مثلا فرض کنید ، می خواهیم در نوع ساخت و کارکرد کفش تغییراتی ایجاد کنیم که جدید و خلاقانه باشند.

اکنون پدیده دلخواه دیگری را در نظر می گیریم ، شاید بهتر باشد از طبیعت کمک بگیریم . با دقت در طبیعت می توان به نمونه های خلاق زیادی دسترسی پیدا کرد. ( یکی دیگر از مزایای توجه به طبیعت ، این است که سعی خوهیم کرد از طرح هایی که به آن آسیب می زنند ، صرف نظر کنیم و در عوض سعی کنیم زرح هایمان منطبق با روح طبیعت باشند. به عنوان مثال رودخانه را در نطر می گیریم . در این مرحله تمام خصوصیات ، صفات و ویژگی های کلمه انتخاب شده ( رودخانه ) را در فهرستی می نویسیم . هر چه تعداد کلمات بیشتر باشد ، بهتر است.

آب- یخ- سنگ- پیچ و خم- قایق- پشمه- ماهی- عمق- عرض و طول- خاانه- آلودگی

دوباره به فهرست تهیه شده ، مراجعه می کنیم . سعی می کنیم هر یک از این کلمات را به موضوع اصلی " کفش" ربط دهیم . در ادامه ، چند مثال آورده ایم.

آب: تولید کفشی که ضد آب باشد. یا کفشی که مخصوص راه رفتن در رودخانه باشد.

یخ: کفشی که در تابستان ، پا را خنک کند ، ولی در زمستان گرما تولید کند.

سنگ: کفشی که مثل سنگ سخت و محکم باشد ( مخصوص کارگران ساختمان ها و کارخانجات )

پیچ و خم: کفشی که برای بستن آن نیازی به خم شدن نباشد یا کفشی که قابلیت خم شدن داشته باشد. ( مخصوص مکان ها و مهمانی هایی که جا برای کفش های زیاد وجود ندارد. )

قایق: کفشی که بتوان به آن پارو وصل کرد و در قایق به جای پاروی دستی ، از آن استفاده کرد. یا کفشی که به نوک آن قلاب ماهیگیری وصل شود . در این صورت در قایق نیازی به قلاب ماهیگیری نداریم.

چشمه: کفشی که چراغ قوه داشته باشد و در تاریکی جلوی پا را روشن کند. ( در این صورت می توانیم جلوی چشم خود را ببینیم.)

عرض و طول: کفشی که اندازه آن قابل تغییر باشد ، به خصوص برای کودکان که سریع رشد می کنند.

آلودگی : کفشی که مخصوص تمیز کردن زمین باشد . مثلا با راه رفتن روی فرش یا در حیاط ، ذرات به آن بچسبند. در این صورت نیازی به جارو کردن و حرکت دادن دست ها یا خم شدن نیست.

فن " فهرست خصوصیات" را " رابرت کرافورد " مطرح کرده است. در این فن به جای این که موضوع به شکل کلی بررسی شود ، آن را به اجزای کوچک و کوچک تر تقسیم می کنندو هر قسمت به طور مستقل بررسی می شود. در این روش ، فهرستی از صفات و ویژگی های مختلف موضوع تهیه می گردد. سپس بر هر خصوصیت تمرکز کرده ، راه هایی را که بتوان آن خصوصیت را اصلاح کرد یا تغییر داد یا آنئ را بهبود بخشید ، جست و جو می شود. در فرایند این تمرکزها و تامل ها  اندیشه های جدیدی به ذهن خطور می کند.

هم چنین برای انجام فعالیت شماره 2 این درس می توان از شیوه اسکمپر استفاده کرد.

شیوه ی اسکمپر:

یکی از شیوه های اساسی و مهم در خلاقیت و ایده سازی جست و جوی کاربردهای دیگر است . تفکر و سعی برای یافتن کاربردهای تازه درباره موضوع ، تصور فرد را برای انعطاف و شکستن قالب های ذهنی و دیدن موضوع از زوایای مختلف تحریک می کند.

کاربرد اصلی این شیوه بر پایه ایده یابی فردی طراحی شده است که می تواند به نحو بسیار اثر بخشی برای گروه ها نیز مفید باشد. هدف اصلی این شیوه قدرت تصور است تا آن را در جهات و ابعاد مختلف و ضروری به حرکت در آورد. این تحریک به وسیله تعدادی سوال ایده برانگیز صورت می گیرد که شخص درباره مسئله مورد نظرش برای خودش مطرح می کند و در نهایت با افزایش ایده ها ، کیفیت ایده ها تضمین و ارتقا می یابد.

این روش از هفت بخش تشکیل شده است . در تدریس می توان تنها از یک یا چند مرحله از این شیوه استفاده کرد. به عنوان نمونه در این درس می توانیم از بخش " کاربردهای دیگر" استفاده کنیم.

این بخش ها به ترتیب زیر است:

جایگزینی – ترکیب- سازگارکردن- بزرگ سازی- کاربردهای مختلف ( کاربردهای دیگر) – حذف یا کوچک کردن- معکوس کردن

برای نوشتن درباره یک موضوع باید از دیدگاه ها و دریچه های مختلف به آن نگاه کنیم و جنبه ها و کارکردها ی گوناگون یک پدیده را در نظر بگیریم. برای نوشتن درباره کفش به جنبه های مختلف آن توجه می کنیم. یکی از این موارد کاربردهای دیگر است. برای نوشتن کاربردهای دیگر می توانیم از روش اسکمپر استفاده کنیم.

کاربردهای دیگر کفش= گلدان- مدل نقاشی- آبپاش با کفش نوک سوراخ- مانعی برای جلوگیری از بسته شدن در – جعبه ابزار برای لوازم کوچک- کشتن حیوانات موذی- ظرف غذای حیوانات- خانه حیوانات کوچک-

کاربردهای دیگر گل= هدیه- تزئین خانه- جلوگیری از فرسایش خاک- تولید عسل- بافت سبدهای مخصوص- عرقیات مانند گلاب – بهار نارنجو... تولید رنگ- مربا- تهیه ادویه- گل خشک برای تزئین و .....

کاربردهای دیگر لوح فشرده = کشیدن دایره- استفاده به جای آینه- چرخ اسباب بازی – آویزان کردن در اتومبیل – مشاهده طیف رنگ ها- زیر دستی و پیش دستی – بشقاب پرنده- شکستن آن و بررسی نحوه شکست مواد و...

سوال های کمکی: در چه موارد دیگری می توان آن را استفاده کرد؟ آیا کسان دیگری غیر از کسانی که این اندیشه ، منظور آنها بوده ، می توانند از آن استفاده کنند. چگونه یک کودک یا یک شخص بزرگ تر می تواند از این استفاده کند؟ آیا راه های جدیدی برای به کار بستن آن به صورت فعلی وجود دارد؟ آیا اگر آن را بهبود دهیم ، کاربردهای احتمالی دیگری برای آن وجود خواهد داشت؟ اگر من چیزی درباره آن می دانستم ، آیا می توانستم هدف این ایده را دریابم؟

فعالیت نگارشی 3

هدف داوری و نقد و تحلیل نوشته هاست.

تصویر نویسی :

بسیاری از نویسندگان تاثیر برگرفته از نقاشی ها را به شکل شعر ، داستان کوتاه و رمان در آورده اند. چگونگی و دامنه خوانش تصویر به گستره ذهن و میزان توانایی های خلاقیت زبانی و فکری افراد بستگی دارد. کسی ممکن است در بازخوانی برونه تصویر بماند و از لایه ها و ژرفای آن چیزی در نیابد ، ولی دیگری از برونه و چوسته آشکار تصویر در می گذرد و لایه های ناپیدا و اعماق تصویر را هم می بیند، می کاود و آن را گزارش می کند. بنابر این ، دایره دید اشخاص از تصویر به اندازه وسعت و عمق نگاه آنها خواهد بود.


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ چهارشنبه هشتم بهمن 1393 ] [ 19:30 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

طرح درس 6

کتاب مهارت های نوشتاری – معصومه هاشمی زاده – مدرسه شهید انوری طرقبه –

استان خراسان رضوی

اهداف درس

1-      آشنایی با شیوه جانشین سازی

2-      تقویت توانایی بیان عواطف و احساسات

3-      تقویت علاقه و نگرش مثبت به قضاوت و ارزیابی

4-      تقویت مهارت باز آفرینی مثل ها

5-      آشنایی با اصول و قواعد نگارشی

6-      تقویت توانایی ارزیابی و تحلیل

توضیحات تکمیلی معلم:

1-      روش جانشین سازی به عنوان روشی کاربردی و ساده ، جهت نوشتن و تقویت تفکر است.

برای یافتن ایده های بیشتر می توان از خود سوال هایی از این نوع مطرح کرد:

چه چیزی را می توانیم جانشین این کنیم ؟  و یا به جای این چه چیز دیگری را می توانیم جانشین کنیم؟

جست و جو برای جایگزینه ها یک روش سعی و خطاست که همه ما می توانیم در زندگی روزمره خود آن را به کار ببریم. تغییر این به جای آن به اشیا محدود نمی شود، بلکه با این نوع سوالات می توان مکان ها ، اشخاص ، عواطف و حتی ایده ها را انتقال و جایگزین کرد. بسیاری از اندیشه های ارزشمند جدید از طریق جست و جو برای یافتن جانشینی برای چیز دیگری به دست آمده است. جانشینی تا آنجا پیش می رود که می توان یک چیز را با هیچ و سپس هیچ را جانشین چیز دیگری کرد.

از آنجا که در روش بدیعه پردازی می توان از مراحل جانشین سازی (قیاس) به خوبی استفاده کرد ، این روش مناسب ترین شیوه برای آموزش درس ششم است.

2-      مثل نویسی و دخل و تصرف در محتوا و مفهوم و تبدیل موضوع به اثری جدید و مستقل .

3-      داوری و نقد و تحلیل نوشته ها به صورت فردی .

روش های تدریس:

1-      روش بحث گروهی

2-      روش جانشین سازی

3-      تکنیک چی می شود اگر...........

4-      روش بدیعه پردازی

روش بدیعه پردازی :

هدف اصلی بدیعه پردازی ، کمک به افراد برای شکستن زمینه های ذهنی قبلی و پیدا کردن راهی مناسب برای اندیشیدن به طرز جدید به یک موضوع است.

مراحل اجرای الگو: مراحل نوشتن موضوع "کتاب" که در متن درس آمده است، با استفاده از روش بدیعه پردازی ، به شرح زیر عمل می کنیم :

1-      توصیف شرایط موجود : در این مرحله ، موضوع مورد نظر از سوی دانش آموزان و معلم تشریح و توصیف می شود . به جهت اطمینان از این که دانش آموزان موضوع را به خوبی درک کرده اند ، آنها با جمله هایی ساده کتاب را توصیف می کنند.

کتاب اسم دارد- کتاب پوششی دارد که به آن جلد می گویند- جلد کتاب چرمی ، کاغذی یا مقوایی است- کتاب از صفحاتی درست شده است – کتاب ،صاحب اثر یا نویسنده دارد- در کتاب ها قصه ، داستان ، حکایت ، اطلاعات جالب و دانستنی های مختلف وجود دارد- کتاب ها بر اساس اهمیتشان یک یا چند بار چاپ می شوند- کتاب ها سال انتشار دارند- کتاب ها قیمت دارند- کتاب ها در کتابخانه نگهداری می شوند- برخی از کتاب ها الکترونیکی هستندو......

2-      قیاس مستقیم: در این مرحله دانش آموزان ، موارد نا آشنا را آشنا می کنند و مفهوم مورد نظر را به مفاهیم دیگر مانند می کنند. این نوع قیاس ممکن است به صورت همانند سازی با یک شخص ، گیاه ، حیوان یا موجود بی جان صورت می گیرد. معلم قیاس ها را روی تخته می نویسد.   

کتاب ها مثل انسان جان دارند- کتاب ها هم مانند مروارید داخل پوششی قرار دارند- کتاب ها مانند حیوانات پوشش متفاوتی دارند- کتاب ها همچون شکوفه ها و گل ها از برگ هایی درست شده اند- کتاب ها مانند خانه ها صاحب دارند- کتاب ها مانند ساختمان ها از بخش های مختلفی درست شده اند- کتاب ها مانند ماشین ها هر روز بیشتر و متنوع تر می شوند – کتاب ها مثل انسان ها سال تولد دارند- برخی از کتاب های خوب در تنهایی و ناشناسی می پوسند- بعضی از کتاب ها همچون برخی از انسان ها در کتابخانه زندانی می شوند- بسیاری از کتاب ها اندیشه های بزرگی در خود دارند-

پس از آن که فهرستی از قیاس های مستقیم آماده شد، انتخابی از بهترین قیاس مستقیم ، صورت می گیرد.

3-      قیاس شخصی : در مرحله قیاس شخصی ، فراگیرندگان بین خود و مفهوم انتخاب شده ، هم سویی و هم دلی ایجاد می کنند و احساسات و تمایلات و انگیزه های خود را بیان می دارند. برای بیان شخصی ، احساس نزدیکی و یکی شدن با مفهوم ، بسیار ارزشمند است. معلم به دانش آموزان می گوید: اکنون خود را به جای کتاب بگذارید و از زبان کتاب احساسات خود را بیان کنید .

از این که برای چندمین بار متولد می شوم ، خوشحالم – انسان ها به لباس من بیشتر از خودم اهمیت می دهند- از دوستی با انسان ها لذت می برم- از تنهایی و زندانی شدن در کتابخانه دلم می گیرد- از این که انسان ها مرا کنار بگذارندو فقط به کتاب های الکترونیکی توجه کنند ، حسادت می کنم.

4-      تعارض فشرده : در این مرحله معلم از دانش آموزان می خواهد بر اساس توصیف های ارائه شده در قیاس شخصی ، مفاهیم متضاد ارائه کنند و سپس از میان این قیاس ها بهترین ها را انتخاب کنند.

معلم از دانش آموزان می خواهد دو عبارت را که با هم در تضادند ، انتخاب کنند. مانند: آرام پر هیاهو- بزرگ اندیش کوچک- تنهای پر دوست- ناشناس شناخته شده- خفته ی بیدارو....

5-      توصیف خلاق: در این مرحله دانش آموزان از قیاس های برگزیده خود و دوستانشان استفاده می کنند و موضوع " کتاب " را دوباره توصیف می کنند . دانش آموزان می توانند موضوع انشا را به صورت خلاق ( داستان ، تصویرو...) بیان کنند.

6-      در بخشی از درس ششم برای فرصت سازی فکر و اندیشه ، راه جدیدی ارائه می شود. گاهی با آوردن "اگر" شیوه نگریستن به موضوع را تغییر می دهیم و مسیرهای گوناگونی را فرا روی دانش آموزان قرار می دهیم . این روش به نگرش چند بعدی دانش آموزان کمک می کند . دانش آموزان می توانند فعالیت شماره 2 این درس را با بهره گیری از این شیوه انجام دهند.

"تکنیک چی می شود اگر....." این تکنیک یک ابزار خوب برای رها کردن ذهن است تا آنان لحظاتی از واقعیت ها جدا شوند . به نمونه زیر توجه کنید:

" چی می شد اگر اتومبیل ها متعلق به همه بودند." یا چی می شد اگر همه بتوانند افکار دیگران را بخوانند ؟ - چی می شد اگر قد همه مردم یکسان بود؟ چی می شد اگر بنزین از طریق رشد درختان به دست می آمد؟ و....

 

درست نویسی

ص69

هدف از این بخش آشنایی با کاربرد برخی کلمات جمع است که به اشتباه دوباره جمع بسته می شود. مانند: امورات – مراسمات - آثارها- اخبارها- ارکان ها – جواهرات-

عملیات ها و....

فعالیت نگارشی 2

هدف تولید نوشتاری است که با استفاده از شیوه جانشین سازی نوشته ی خود را کامل می کنند.

جمله اسفند ماه :

نوشته ای بر ذهن خوانندهخ ، تاثیر گذار خواهد بود که بتواند خواننده را با خود همراه کند و او را با خود به دنیای معانی و فریبای متن ببرد .

جانشین سازی ، اگر درست به کار گرفته شود ، خواننده را در کشاکش رویدادهای متن قرار می دهد و هم حسی ، هم خویی و هم ذات پنداری در پی آن ، پدیدار می شود.


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ چهارشنبه هشتم بهمن 1393 ] [ 6:24 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

طرح درس 5

معصومه هاشمی زاوه- مدرسه شهید انوری طرقبه - کتاب مهارت های نوشتاری – زمان : سه جلسه کامل

اهداف درس:

1- آشنایی با شیوه سنجیدن و مقایسه برای شناخت بهتر پدیده ها

2- آشنایی با روش مقایسه به عنوان راهی برای گسترش فکر

3- تقویت توجه به جنبه های گوناگون یک پدیده و پرهیز از تفکر تک بعدی

4- تقویت توانایی تشخیص شباهت ها و تفاوت های دو پدیده

5- تقویت مهارت نوشتن با بهره گیری از روش بازنویسی حکایت و تقویت توانایی گسترش حکایات به زبان ساده امروزی

6- تقویت علاقه و نگرش مثبت به بهره گیری از اصول و قواعد نگارشی

7- تقویت توانایی ارزیابی و تحلیل

توضیحات تکمیلی  معلم:

1-این درس ، شیوه ی مقایسه و سنجش پدیده ها با یکدیگر را به عنوان یکی دیگر از راه های پرورش ذهن و آمادگی برای نوشتن مطرح می کند.

شیوه سنجیدن پدیده ها و مقایسه آنها موجب می شود ، دانش آموزان از تفکر یک بعدی و خطی به سمت تفکر چند بعدی و همه جانبه حرکت کنند. از قضاوت یک سویه بپرهیزند و در داوری هایشان به جوانب مختلف توجه کنند. این مسئله به تقویت تخیل آنان نیز کمک می کند.

2- در فعالیت نگارشی یک ، تنها بند " پ" بر اساس شیوه مقایسه نوشته شده است.

3- در قسمت درست نویسی( صفحه 61 )واژه هایی که به "ه" بیان حرکت ختم می شوند ، در صورتی که با "ان" جمع بسته شوند ، یا "ی" مصدری بگیرند ، "ه" را از دست می دهند و با " گان" جمع بسته می شوند و با " گی" حالت مصدری یا نسبت پیدا می کنند و پیوسته نوشته می شوند:

( تشنگان- شنوندگان- نخبگان- دیدگان- جامگان و...)این قاعده شامل "ه" ملفوظ نمی شود . واژه هایی که به "ه" ملفوظ ختم می شوند ، به جزء دوم خود می پیوندند:

روباه= روباهان         شاه= شاهان   ده= دهگان و....

4- در قسمت فعالیت نگارشی 2 ص 59هدف تولید نوشتاری است . دانش آموزان به دلخواه یکی از موضوعات را انتخاب می کنند و با استفاده از شیوه مقایسه نوشته خود را کامل می کنند.

5- هدف از فعالیت نگارشی 3 ، داوری و نقد وتحلیل نوشته هاست که در این جلسه به شکل کار گروهی انجام می شود.

6- در بازنویسی حکایات ، دانش آموزان باید: الف) پیام های اصیل و ارزشمند را حفظ کنند .

ب)اصول کلی نگارش زبان و اصول مهم ساده نویسی را رعایت کنند .
پ) محتوا و پیام اثر را به درستی درک کرده باشند تا بتوانند جانی تازه به آثار کهن ببخشند.

ت)در نقل محتوا و پیام ، امانت را رعایت کنند.

ث)شایسته است بازنویسی متون را از میان آثار ارزشمند انتخاب کنیم . ادبیات کهن منابع بسیار مهم و جذابی برای باز نویسی به شمار می روند. مانند : داستان های دل انگیز در ادب فارسی ، دکتر زهرا خانلری ---- فیل در خانه تاریک ، بازنویسی یکی از داستان های مثنوی ، ناصر ایرانی --- قصه های خوب برای بچه های خوب ، مهدی آذر یزدی .

نمونه بهره گیری از مقایسه در نوشتن یک متن:

مقایسه انسان و نخل:

در لغت نامه دهخدا ، در توضیح نخل آمده است " ..... شجره مبارکه است . به آدمی نیک مانند است. به طول و راستی قد . درخت خرما  از روزگاران بسیار دور مورد توجه و احترام بوده است. رشد و نمو این درخت در مناطق گرمسیر بسیار مناسب است. بنابر این در این مناطق انس و الفت انسان با نخل بیش از مناطق سردسیر است. ....."

نخل درخت مقدسی است . وقتی درخت نخلی قطع می شود ، گویی انسانی به قتل رسیده  و این به دلیل شباهت بسیار نزدیک و جالبی است که این درخت به انسان دارد. درخت نخل در 16 سالگی ثمر می دهدو در پیری ، دندان نخل که " توختک " نامیده می شود ، می ریزد. اگر هنگام جابجایی سر نخل صدمه ببیند، خشک می شود ، چون در سر نخل ماده ای وجود دارد که همانند مغز آدمی است.

خواجه نصیر الدین طوسی نیز در کتاب اخلاق ناصری گفته است: " اگر آب از سر نخل بگذرد می میرد . سر هر درختی را که قطع کنند ، بیشتر شاخه و برگ می زند ، الا نخل را که اگر سر این درخت را قطع کنند ، می میرند." اگر چوب نخل را بسوزانید ، هیچ زغال ندارد همچون آدمی . عمر درخت نخل تا صد و گاهی تا صد و بیست نیز می رسد  و واحد شمارش درخت نخل مانند انسان نفر است.

روش های تدریس:

1- روش ارزیابی عملکرد

2- روش ارتباط اجباری

3- روش فهرست خصوصیات

4- الگوی بارش مغزی

اما یکی از مناسب ترین روش ها استفاده از روش بارش فکری است.

الگوی بارش فکری:

 

 

 

 

 

 

 

1- متن درس در کلاس خوانده می شود ، سپس معلم دو موضوع زیر را روی تابلوی کلاس ثبت می کند.

الف)برخاستن از خواب در صبح روستا

ب) برخاستن از خواب    در صبح شهر

2- معلم دانش آموزان را گروه بندی می کند  و قواعد و اصول اجرای کار را برای دانش آموزان یادآوری می کند و از آنها می خواهد در گروه درباره دو موضوع مطرح شده نظرات خود را بیان کنند.

3-قواعد انجام طوفان ذهنی : آزادی ذهن و بیان – پرهیز از تمسخرافراد و دیدگاه های آنان – انتقاد ممنوع- پرهیز از خود سانسوری – ایجاد حداکثر تعداد نظرهای ممکن- اختصار در بیان نظرات و پرهیز از هرگونه شرح و بسط

4-در هر گروه ارائه ایده ها و نظرات به صورت گردشی صورت می گیرد و در هر نوبت فقط یک ایده باید بیان شود و در صورت عدم وجود ایده با گفتن واژه ی"  بعدی"  نوبت به دیگری واگذار می شود.

  ثبت کلیه دیدگاه ها توسط یکی از اعضای گروه

5- دسته بندی و جمع بندی نتایج در گروه : پس از این که همه افراد گروه نظرات خود را بیان کردند ، اعضای گروه به صورت مشارکتی با بهره گیری از مقایسه دو موضوع مطرح شده متنی را می نویسند.

6- نوشته هر گروه در کلاس خوانده می شود و توسط گروه بعدی ارزیابی می شود .

7- معلم مطالب را جمع بندی و نکات تکمیلی مورد نیاز را ارائه می دهد.

 

جمله ی بهمن ماه:

ذهن انسان نویسنده ، آبستن و سرشار از معانی است . یکی از راه های آسان سازی طایش ذهن ، بهره گیری از سنجش و مقایسه ی پدیده ها با هم است.


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ یکشنبه پنجم بهمن 1393 ] [ 6:13 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

 شرح روش از خوب شنیدن تا خوب نوشتن:

گام اول: ابتدا معلم  یا یکی از دانش آموزان ، درس را می خواند . سپس معلم ، فراگیران را به پنج گروه تقسیم می کند . مدت زمان انجام فعالیت را برای آنان مشخص می کند و درباره فعالیت توضیح می دهد .

هر یک از گروه ها باید فهرستی از مکان هایی را که در آن صداهای متفاوتی شنیده می شود ، تهیه کنند

( مکان هایی مانند : باغ وحش ، ایستگاه مترو و.............)

گام دوم: معلم تابلو را به پنج قسمت تقسیم می کند . نماینده ای از هر گروه جلوی تابلو می رود  و در قسمت مربوط به گروه خود اسم مکان ها را می نویسد.

گام سوم: معلم با کمک گروه ها ، کار هر کدام را ارزیابی می کند و دور مکان هایی که سر و صدای بیشتری دارند خط می کشد . سپس کل تابلو را پاک می کند و تنها اسم مکان های انتخاب شده  را که دورشان خط کشیده شده ، بالای تابلو می نویسد.

مکان هایی مانند: باغ وحش- ایستگاه مترو- حیاط مدرسه- کارخانه- خانه هایی با بچه های زیاد و شلوغ و..............

گام چهارم: در این مرحله معلم از دانش آموزان می خواهد افراد هر گروه یکی از مکان های مشخص شده را انتخاب کنند . خود را در آن مکان تجسم کنند و صداهای پیرامون خود را که در مکان های مورد نظر می شنوند ، روی برگه یادداشت کنند. صداهایی مانند: خش خش- جیر جیر – چهچهه- شیهه- ترقه- شر شر- خر خر و.....

گام پنجم: معلم با کمک دانش آموزان کار گروه ها را ارزیابی می کند و صداهای مناسب تر را انتخاب کرده و زیر آنها را خط می کشد .

گام ششم: در این مرحله معلم از دانش آموزان می خواهد یکی از مکان های پر سر و صدا را انتخاب کند و آن مکان را به صورت انفرادی توصیف کنند . پس از گذشت زمان معین شده ( حدودا 10 دقیقه) دانش آموزان انشای خود را برای گروه می خوانند و یکی از انشاها را برای ارائه در کلاس انتخاب می کنند .

گام هفتم: از هر گروه یک انشا در کلاس خوانده می شود.  

-------------------------------------------------------------------------------------------

تمرین خوب شنیدن (نیوشیدن) یکی از لذت بخش ترین فعالیت هایی است که دانش آموزان را

به ذوق وا می دارد تا بتوانند درک و فهم شنیداری خود را تقویت کنند و شنونده هایی دقیق تر ،

باریک بین تر و کنجکاو تر بار آیند.

 سعی کنیم رویکرد تربیتی را در تدریس مهارت های نوشتاری مد نظر داشته باشیم.

و حا لا با ذوق ادبی خود ادامه دهید.

الف) می شنوم عطر خوش زندگی را  وقتی از جاده سرسبز و پرطراوت عشق گذر می کنم     وقتی ..................

ب)باز صدای رمضان می آید    صدای ذکر ربنا می آید ...................

پ)صدای شرشر ناودون به وقتهای بهاری    صدای شیون گنجشک ها به هنگام ...


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
ادامه مطلب
[ یکشنبه پنجم بهمن 1393 ] [ 4:11 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]
 

کتاب  مهارت های نوشتاری هشتم – معصومه هاشمی زاده- مدرسه شهید انوری

 زمان: سه جلسه

طرح درس 3 نگاه کنیم و بنویسیم

ای کاش  عظمت در نگاه تو باشد   نه  بدان چه می نگری!

جمله ی آذر ماه :

1-      آشنایی با سواد دیداری به عنوان قدم نخست در خوب نوشتن

2-      تقویت و ایجاد نگرش مثبت نسبت به مطالعه آفرینش و زیبایی های آن

3-      تقویت توجه به ویژگی های ظاهری موضوع مورد مشاهده

4-      تقویت توانایی بهره گیری از قدرت تخیل از راه دقت در جریان در جزرئیات و خوب دیدن

5-      تقویت علاقه و نگرش مثبت به کاربرد مهارت های نوشتن

6-      آشنایی با اصول و قواعد نگارشی

7-      تقویت توانایی ارزیابی و تحلیل

اهداف درس:

1-      از آنجا که گشت و گذار در طبیعت و نگاه کردن به زیبایی ها و مطالعه ی آفرینش به عنوان اولین گام آشنایی با پدیده ها ذکر شده است ، یکی از روش های مناسب برای تدریس محتوای درس " نگاه کنیم و بنویسیم " روش مشاهده و گردش علمی است .

2-      در صفحه 39 به دلخواه یکی از تصاویر را انتخاب کرده و با مشاهده ی دقیق و توجه به عناصر اصلی و جزئیات تصویر به توصیف دیده ها می پردازند.

3-      در صفحه 44 هدف از مثل نویسی تقویت توانایی گسترش متن از طریق باز آفرینی مثل است که یک نمونه  ثبت شده استو در کلاس خوانده می شود.

توضیحات معلم:

1-      روش مشاهده و گردش علمی

2-      الگوی بارش مغزی

3-      پرسش و پاسخ

4-      بدیعه پردازی  ، که در هر کلاس و با هر نوع چینشی می توان اجرا کرد .کلاس در هر مکانی می تواند تشکیل شود اما چون هدف اصلی پرورش تفکر خلاق است فضاهای باز و محیط های آرام مناسب تر است.

باید مراقب هدف اصلی که خلاقیت یا شکستن سد قواعد مرسوم و خلق باورها و افکار نو و تازه است ، باشیم و مراقب گزینش بهترین مقایسه ها باشیم. زیرا در مرحله ی آخر قرار است از این قیاس ها برای توصیف نهایی استفاده شود.

روش های تدریس:

ابتدا معلم موضوع و هدف از گردش علمی را با طرح سوال " چرا به این گردش علمی می رویم؟" آغاز می کند. پاسخ این سوال هدف ها و انتظارات را مشخص می کند . هدف اصلی از این گردش علمی خوب دیدن براب خوب نوشتن است.

تعیین محل گردش علمی با طرح این سوال که برای دست یابی به اهداف موردنظر باید به کجا برویم؟  سپس تهیه ی امکانات با طرح این سوال که برای رسیدن به اهداف مورد نظر به چه وسایل و امکاناتی نیاز داریم؟ بعد سازماندهی مسئولیت ها بر اساس توانایی ها و علایق و وظایف دانش آموزان و انجام هماهنگی های لازم و تدوین برگه های ثبت مشاهدات و ارائه ی گزارش .

هر یک از دانش آموزان در جریان این گردش علمی موضوعی را به دلخواه انتخاب می کنند و با نگاهی دقیق و عمیق به کلیت و هم چنین جزئیات آن اقدام به توصیف آن می کنند.

مکان گردش علمی معمولا در کلاس و با مشورت دانش آموزان تعیین می شودومعلم اهداف گردش علمی را به طور کامل در کلاس شرح می دهد و حین بازدید هم به سوالات احتمالی پاسخ خواهد داد. نقش اصلی معلم برنامه ریزی است.

مراحل روش مشاهده و گردش علمی:

با روش بدیعه پردازی یعنی ساختارشکنی و نوپردازی . با این روش می توان با دادن تمرین های گروهی و انفرادی به دانش آموزان ، خلاقیت آنان را افزایش داد و آنها را به تفکر استعاری رساند.

گام اول : توصیف اولیه به صورت بسیار ساده و معمولی است اما گام بسیار مهمی برای مراحل بعدی است. بنابر این دانش آموزان جمله هایی را که نشان دهنده ی برداشت خود از رودخانه است بیان می کنند.

گام دوم قیاس مستقیم: در این مرحله دانش آموزان مفهوم موردنظر را به مفاهیم دیگر مانند می کنند.

این نوع قیاس ممکن است به صورت همانند سازی با یک شخص ، گیاه ، حیوان یا موجود بی جان صورت گیرد. این مقایسه شروع خوبی برای بروز خلاقیت های ذهنی فراگیران است و می توان از این مقایسه به افکار جدیدی دست یافت. معلم قیاس ها را به ترتیب روی تابلو می نویسد .

-          رودخانه مانند ماری خشمگین است.

-          رودخانه مثل مادری مهربان ، ماهی ها را به دریا می ریزد.

-          رودخانه مانند یک رشته کاموای بلند است.

-          رودخانه همانند یک دسته موی پریشان است.

-          و..............................در این مرحله معلم از فراگیران می خواهد بهترین ، مهیج ترین و عجیب ترین قیاس را انتخاب کنند.

-          در گام سوم یعنی قیاس شخصی معلم از دانش آموزان می خواهد خود را داخل مفهوم مورد نظر قرار دهند و احساس خود را بیان کنند و پاسخ ها روی تابلو ثبت می شود.

-          گاهی از این که به سنگ های تیز و محکم برخورد می کنم ، سرم گیج می رود.

-          همسایگانم که درختان سفید پوش اند ، گاهی برایم دست تکان می دهند.

-          قوی سفید زیبایی را در پناه خود گرفته ام.

-          به آرامی حرکتم را آغاز می کنم ، ولی برای این که زودتر به مقصد برسم ، کم کم به سرعتم اضافه می شود

-          ماهیان رنگارنگ را در آغوش می گیرم و به خانه ی اصلی شان دریا می برم.

-          سنگ های بزرگ را که مانع عبورم هستند ، با خشونت پشت سر می گذارم.

-          رودهای کوچک که خواهران من اند ، دستانشان را به دست من می رسانند  و ما بزرگ و بزرگتر می شویم .

در گام چهارم که تعارض فشرده (تضاد) است معلم به کمک دانش آموزان ، قیاس های مستقیم و شخصی را بررسی می کند و سپس قیاس هایی که بیشترین تضاد را با هم دارند ، انتخاب می کنند.

-          مهربان و خشن         - ساده ی پرپیچ و خم     - آرام پر هیاهو   و در نهایت بهترین قیاس توسط دانش آموزان انتخاب می شود.

-          گام پنجم ، توصیف خلاق است که در این مرحله دانش آموزان به موضوع اصلی درس بر می گردند و از قیاس های برگزیده و تجربه های به دست آمده ی خود و دوستانشان استفاده و موضوع را دوباره توصیف می کنند. در این مرحله دانش آموز می تواند موضوع انشا را به صورت خلاق ( داستان ، تصویرو.... ) بیان کند.

روش بدیعه پردازی

نشانه ی مفعول   " را" باید بلافاصله پس از مفعول بیاید . آوردن آن دنبال فعل ، متمم و یا ....نادرست است. مثال: - خانه ای که اکنون در آن ساکن هستم را پس از مدتی خریدم غلط است باید گفت، خانه ای را که اکنون در آن ساکن هستم ، پس از مدتی خریدم . مثال غلط دیگر : کتابی که به دوستم داده بودم را از او پس گرفتم. ......

هدف از درست نویسی ص 42

در باغی سرسبز ، کلاغکی با مادرش زندگی می کرد . جوجه کلاغ کوچک چند روزی بود که سر از تخم بیرون آورده بود  و بسیار کنجکاو و بازیگوش بود. در نزدیکی لانه کلاغ ، کبکی زندگی می کرد . کبک هرروز از لانه بیرون می رفت و با وقار و زبایی خاصی روی چمنزار ، حرکت می کرد و به دنبال دانه می گشت . کلاغ مادرهر روز به کلاغک آموزش پرواز می داد . ولی او بازیگوش بود و نمی توانست پرواز کند. کلاغک فقط  می توانست از درخت کاج که لانه شان روی آن بود ، پایین برود و روی چمن های زیر درخت بپرد.

جوجه کلاغ از حرکات زیبای کبک خوشش می آمد و سعی می کرد حرکات او را تقلید کند.

روزی صاحب باغ ، چند سگ جدید برای نگهبانی از باغ آورد . سگ ها بزرگ و ترسناک بودند . صدای آنان همه ی پرندگان را ترسانده بود. پرندگان با سرعت به لانه هایشان رفتند . جوجه کلاغ با پاهای دراز و لاغرش سعی می کرد مثل کبک بدود ، ولی نمی توانست . پس از چند دقیقه باغ از پرندگان خالی شد و فقط جوجه کلاغ حیرت زده و ترسان روی چمن ها عقب و جلو می رفت . مادر کلاغک برای پیدا کردن غذا رفته بود. کلاغک از ترس روی زمین افتاده بود و چشم هایش را بسته بود.

در همین لحظه ، پرستوی مهربان از روی شاخه ای پرید ، کلاغک را از جا بلند کرد و او را در لانه اش گذاشت و به آرامی در گوش او گفت: " کلاغ خواست راه رفتن کبک را یاد بگیرد ، راه رفتن خودش را هم فراموش کرد


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ یکشنبه پنجم بهمن 1393 ] [ 4:5 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]
 

کتاب مهارت های نوشتاری هشتم  - معصومه هاشمی زاده – شهید انوری طرقبه – زمان: سه جلسه

طرح درس 2

 بیشتر بخوانیم و بهتر بنویسیم

مهارت و هنر تدریس ،یکی از مهارت های مهم حرفه ای معلمان است و لازمه  آن شناخت فراگیران و روش های یاددهی و یادگیری کارآمداست.

جمله ی آبان ماه       

1-      تقویت توانایی خواندن متن همراه با درک و فهم درون مایه ی آن.

2-      آشنایی با درست اندیشی و آسان نویسی .

3-      آشنای با مفهوم واقعی متن ( آشنایی با این موضوع که هر تصویر ، نگاره ی نقاشی و نگارگری  و هر صحنه از رویدادهای اجتماعی در واقع یک متن است. )

4-      تقویت توانایی تفکر و افزودن بر توانایی های ذهن و زبان .

5-      تقویت علاقه و نگرش مثبت به مطالعه و کتابخوانی .

6-      آشنایی با اصول خوب خواندن و مطالعه دقیق .

7-      آشنایی با اصول و قواعد نگارشی .

8-      تقویت توانایی قضاوت و ارزشیابی .

اهداف درس :         

1-      به هر درک ، تفسیر و برداشت جدید از دیده ها و شنیده ها و خوانده ها که به گشودن دریچه هایی نو به سوی دنیای ذهن بینجامد ، خوانش می گوییم.

2-      یکی از مناسب ترین روش های تدریس برای فعالیت نگارشی شماره 2 این درس و دیگر درس های کتاب ، استفاده از تکنیک تفکر جانبی است .

3-      تشکیل هیئت داوران برای ارزیابی انشاهای دانش آموزان بر اساس معیارهای همان درس در صفحه ی 29

توضیحات معلم:

1-      روش کارآیی گروه

2-      الگوی بارش مغزی

3-      پرسش و پاسخ

4-      تکنیک تفکر جانبی

5-      روشن سازی طرز تلقی

روش های تدریس:

این الگو بیانگر تلقی و نگرش و برداشت فراگیران درباره موضوعات مختلف است . اغلب روش های تدریس ، به حیطه شناختی مرتبط می شود و از آنجا که این الگو بیشتر با حیطه عاطفی فراگیران سرو کار داردو طرز تلقی آنان در مورد موضوعی روشن و برجسته می شود ، روش مناسبی است برای فراگیرانی که دوره ی نوجوانی را سپری می کنند ، این روش بر اساس طرح جملات ناتمام از متن درس با طرح سوالات چند گزینه ای بر اساس متن شکل می گیرد. البته منظور از سوالات 4 گزینه ای ، سوالات دارای 4 گزینه ی پاسخ دار و یک گزینه ی سفید است که فراگیران موظفند بر اساس دید و نگرش خود گزینه ها را اولویت بندی کنند. الف: توافق درحد بسیار زیاد  ب: توافق در حد زیاد     پ: توافق در حد متوسط    ت: توافق در حد بسیار محدود را نشان می دهد. گزینه ی "ث" گزینه ی سفیدی است که اگر فراگیران با هیچ کدام از گزینه های موجود موافق نباشند ، این گزینه را با توجه به نگرش خود  در مورد سوال تکمیل می کنند.

مراحل اجرا:گرو ه ها به صورت تصادفی تشکیل شده و معلم سوالات با جملات ناتمامی از متن درس 2به بچه ها می دهد تا فردی و در زمان مشخص تحویل دهند.به عنوان نمونه:

1-      مقصود ما از خواندن ......................

2-      کتاب خوانی می تواند تاثیر مهمی بر.....................

3-      ما برای بهتر نوشتن باید..................................

از محاسن این الگو می توان به یادگیری بادوام ، تقویت اعتماد به نفس ، تسلط به موضوع ، داشتن حق اظهار نظر ، تقویت روحیه انتقاد پذیری ، نقد نظر دیگران با دلایل منطقی ، تشویق به مطالعه و تحقیق بیشتر ، ارزشیابی همزمان با تدریس اشاره کرد.

معایب الگو نیز وقت گیر بودن و دشواری تهیه جملات ناقص و چند گزینه ای و تناقض بین نظرات فراگیران است.

روش های بحث گروهی ، پرسش و پاسخ ، سخنرانی و.روش هایی هستند که هم زمان با ارائه ی این الگو کاربرد دارند.

روش روشن سازی طرز تلقی:

برای ساده ، روان و قابل فهم بودن نوشته ها ، بهتر است به جای استفاده از فعل های ترکیبی از فعل های ساده استفاده کنیم. مثلا: فریفت به جای فریب داد- خواست به جای درخواست کرد- جنگید به جای جنگ کرد- بویید به جای بو کرد- خواست و طلبید به جای طلب کرد.

هدف از درست نویسی ص 30

تقویت توانایی گسترش حکایات به زبان ساده ی امروزی است.

یک نمونه گسترش یافته :

در شکرستان مرد نادانی بود به نام غضنفر  که کارهایش را از سر بی فکری انجام می داد و همیشه برای خودش و اطرافیان درد سر درست می کرد . یک روز در اثر بی توجهی ، دچار چشم درد شد. او به جای این که پیش پزشک برود ، پیش دامپزشک رفت  و دامپزشک از خدا بی خبر هم همان دارویی را که در چشم حیوانات می ریخت ، در چشم او ریخت و مرد بیچاره را کور کرد. . غضنفر پیش قاضی رفت و شکایت کرد . قاضی کمی فکر کرد و سپس سر بلند کرد و گفت : دام پزشک مقصر نیست . اگر این مرد خر نبود ، پیش دامپزشک نمی رفت.

هدف از حکایت نگاری ص 31و 3 


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ یکشنبه پنجم بهمن 1393 ] [ 2:56 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

معصومه هاشمی زاده       مدرسه شهید انوری طرقبه

زمان: در سه جلسه      درس مهارت های نوشتاری هشتم

طرح درس 1

مهندسی نوشتن

برخی بر این گمان هستند که به کار گیری هر نوع روش هدفمند و سازمان یافته ، با خلاقیت تناقض دارد . این باور نارواست و نشانه عدم شناخت ماهیت اصلی تفکر خلاق به عنوان عملکرد یک سامانه اطلاعاتی خود تنظیم است که الگوهای نامتقارن را می سازد.

جمله  ی مهر ماه :

1-        آشنایی با سازمان دهی ذهنی برای نوشتن یک اثر

2-      آشنایی با مسیر حرکت ، مراحل نوشتن و چارچوب نوشته

3-      آشنایی با بند مقدمه ، بند نتیجه و بندهای بدنه

4-      تقویت توانایی طبقه بندی ذهن و نوشته

5-      تقویت علاقه و نگرش مثبت به کاربرد مهارت های نوشتن

6-      آشنایی با ساختار یک نوشته

7-      آشنایی با اصول و قواعد نگارشی

8-      تقویت توانایی قضاوت و ارزیابی

اهداف درس:

مهندسی نوشتن ، راهی برای ایجاد نظم ذهنی ، تصویر کردن ، ساختاردهی و طبقه بندی اندیشه ها و تصمیم سازی است.

توضیحات معلم :

یکی از مناسب ترین روش ها برای تدریس این درس ، روش تدریس اعضای گروه است . برای آموزش محتوای این درس ، روش های زیر هم مناسب است:

1-      روش ارزیابی عملکرد

2-      الگوی بارش مغزی

3-      خوشه سازی

4-      روش بحث گروهی

 

روش های تدریس:

ابتدا معلم ، توضیحات کلی را پیرامون مهندسی نوشتن و ضرورت ساختار مند بودن یک نوشته شرح می دهد . سپس چارچوب نوشته را روی تخته کلاس به نمایش می گذارد. چارچوب از بخش های : موضوع ، مقدمه ، بدنه و نتیجه تشکیل یافته است.

معلم دانش آموزان را به گروه های سه نفره تقسیم می کند . ( به جهت تمرکز بر سه مبحث بند مقدمه ، بدنه و نتیجه )معلم یک نمونه از ساختار نوشته را که در درس هم آمده بین اعضای گروه تقسیم می کند و از فراگیران می خواهد بخش مربوط به خود را مطالعه کنندو درباره ویژگی های آن بیندیشند.

عضو شماره یک هر گروه بند مقدمه ، عضو شماره دو بندهای بدنه و عضو شماره سه هر گروه بند نتیجه را بررسی می کند . افراد گروه درباره بخش تعیین شده با یکدیگر بحث و تبادل نظر و در نهایت نتیجه گیری می کنند و سپس اعضای گروه به گروه های اولیه خود باز می گردند و هر یک از اعضای گروه ، بخش مربوط به خود را برای اعضای دیگر گروه ، تشریح می کند.

در اجرای این روش ، در سه نوبت ، گروه بندی انجام می شود.( گروه اولیه ، گروه های همنام ، بازگشت به گروه اولیه ) بنابر این انجام این روش به نظارت دقیق معلم و اجرای فعالیت گروه ها نیاز دارد.

مرحله سوم ارزیابی است که معلم از دانش آموزان می خواهد ساختار نوشته را در گروه تشخیص دهند ( انجام فعالیت نگارشی شماره یک) . زمان مناسب برای پاسخ گویی به فعالیت تعیین می شود. در این مرحله معلم نتیجه کار گروه ها را ارزیابی می کند. و در پایان معلم از مطالب درس ، جمع بندی به عمل می آورد.

روش تدریس اعضای گروه:

آشنایی گام به گام فراگیران با هنجارهای نوشتن و کاربست درست آن است.

کاربرد کلمه " علیه " درست است نه " برعلیه" . زیرا " علیه" یعنی " برضداو"  . اما " برعلیه" یعنی

 " بر برضداو" که نادرست است. یعنی لفظ علیه خود ب ه معنای " بر" است و دوباره افزودن آن روا نیست . پس به عنوان مثال می توان گفت " او علیه کسی اقدام نکرد."  

هدف از درست نویسی ص22

تقویت درک دیداری دانش آموزان – در این فعالیت فراگیران ، تولید و تشخیص را تواما انجام می دهند . در تولید متن خود باید به گونه ای عمل کنند که دانش آموزان دیگر بتوانند تشخیص دهند که کدام تصویر توصیف شده است . در صورتی که امکان تشخیص متن وجود نداشته باشد یا فراگیران در انتخاب ، دچار شک و تردید شوند ، نشان دهنده ضعف آنان در توصیف است.

هدف از تصویر نویسی ص 23


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ یکشنبه پنجم بهمن 1393 ] [ 2:8 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

 

طرح درس 8

مهارت های نوشتاری هفتم

معصومه هاشمی زاده- شهید انوری طرقبه

جمله اردیبهشت

کسی که سرگرم نوشتن است، با تردد دائمی میان تجربیات و افکار ، به فراسوی مکان و زمان دست می یابد و تمام قلمرو بکر قدرت تصور بشری از آن اوست.

اهداف درس:

 1-آشنایی با راهکارهای مناسب در بهره گیری از طرح سوال برای نوشتن موضوع ذهنی

2- تقویت مهارت در طرح سوالاتی برای نوشتن موضوعات ذهنی

3- تقویت مهارت در پاسخ گویی به سوالات مطرح شده

4- تقویت توانایی گسترش مثل

5- تقویت علاقه و نگرش مثبت به نوشتن موضوع های ذهنی

6- تقویت مهارت در رعایت نظم ذهنی و پرهیز از پراکنده گویی

توضیح معلم:

مفهوم ذهنی یا عقلی در مقابل مفهوم دیداری و عینی قرار می گیرد و به مفاهیمی گفته می شود که قابل لمس با حواس پنج گانه نیستند و تنها در عالم ذهن می توان آنها را درک کرد.

روش تدریس:

بارش فکری – پرسش و پاسخ- تدریس اعضای گروه

کار معلم:

1- گروه بندی دانش آموزان و تعیین شماره

2- تدوین قوانینی که گروه ها ملزم به رعایت آنها هستند مانند یاد داشت برداری ، بحث و گفت و گو به طور آهسته ، زمان بندی و...

3- تقسیم کردن متن درس به بخش های مستقل و تقریبا مساوی

4- تعیین کردن یک بخش از موضوع جهت مطالعه فردی برای هر فراگیر

5-ملزم کردن هر یک از اعضای گروه به مطالعه یک بخش از آن و پس از انجام صامت خوانی در گروه ، هر یک دو یا سه سوال از متن خوانده شده ، طراحی می کنند.

6-در مرحله دوم : تشکیل گروه های هم شماره با هم  که هر یک از دانش آموزان برای اعضای جدید ، سوالات طراحی شده را می خواند و بحث و تبادل نظر می کنند و در نهایت چند سوال را انتخاب می کنند و دوباره به گروه اولیه خودشان  بر می گردندو سپس ارائه نظرات و سوالات که در گروه های هم نام مطرح شده و نوشتن متنی بر اساس سوالات به صورت گروهی 

7- در پایان ارزشیابی کار گروه ها توسط معلم.

اساس این روش مبتنی بر همیاری در یادگیری است .

فایده های این روش: تعامل با یکدیگر- پیشرفت کار- جلوگیری از گوشه گیری و از خود بیگانگی و بی هدفی و ... – افزایش اعتماد به نفس اعضا  

درست نویسی صفحه 96

تکیه کلام های گفتاری نباید در نوشته راه یابد. مانند:

1-  عرض کنم که کتاب عامل رشد و شکوفایی جامعه است.

2- گلستان سعدی به عنوان بزرگ ترین اثر منثور فارسی است.

3-  به قول معروف او دانش آموز زرنگی است.

4- آن قدر کتاب ها را دیر به دستم رساند که به قول معروف برایم بی فایده بود.

برای ویرایش چنین جمله هایی به دو شیوه باید عمل کرد . یا بعد از عبارت به قول معروف ، سخنی مشهور و شناخته شده را بیاوریم تا ویرایش درست و کامل انجام شود. یا عبارت " به قول معروف" را از بافت سخن حذف کنیم.مثلا درست این است که بگوییم : آن قدر کتاب ها را دیر به من داد که به قول معروف نوش دارو پس از مرگ سهراب بود.

حکایت نگاری صفحه 97

حفظ ویژگی های کلی متن بدون دخل و تصرف اساسی در متن .


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ شنبه چهارم بهمن 1393 ] [ 0:18 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

 

طرح درس7

معصومه هاشمی زاده- مدرسه شهید انوری – مهارت های نوشتاری هفتم

جمله فروردین ماه:

نظم و سامان ، نخست در کارخانه مغز جای می گیرد ، سپس در دنیای ذهن خود نمایی می کند و در پی آن ، گفتار و نوشتار نظام مند و دیگر رفتارهای سامان یافته ، از ما پدید خواهند آمد.

اهداف درس:

1- آشنایی با روش هایی برای نظم دهی به ذهن و نوشته 2- آشنایی با بازنویسی از طریق گسترش حکایت ها 3- تقویت توانایی ارزیابی آثار بر اساس ملاک های ارائه شده در درس 4- تقویت مهارت در طرح سوالاتی مناسب برای تولید متن 5- تقویت علاقه و نگرش مثبت به درست نویسی 6- آشنایی کاربردی با حذف فعل (به قرینه لفظی)

روش تدریس :

پرسش و پاسخ – اسکمپر( سوالات تفکر برانگیز)- بارش فکری

توضیح روش بارش فکری:

یک فن گروهی است که دانش آموزان درباره یک موضوع ، ایده های خود را بیان می کنند و یکی از فراگیران هم نظرات ارائه شده را روی تابلو نوشته و معلم مدیریت می کند.

 

این روش که نام های مختلفی مانند بارش افکار ، طوفان فکری ، طوفان ذهنی و... دارد، یکی از معروف ترین شیوه های خلاقیت است. بارش فکری یک فن گروهی است . در این روش دانش آموزان درباره یک موضوع ایده های خود را بیان می کنند. جلسه توسط معلم مدیریت می شود و یکی از دانش آموزان هم نظرات ارائه شده را روی تابلو یادداشت می کند. روش بارش فکری را اسبورن ابداع کرده است.

 

مراحل روش بارش فکری: برای نوشتن سرگذشت یکی از بزرگان با بهره گیری از روش طوفان فکری و با توجه به چارچوب پرسش و پاسخ که در درس ذکر شده است ، به ترتیب زیر عمل می شود:

 

مرحله اول: خلاقیت و تولید اندیشه

 

آماده سازی دانش آموزان و توضیح درباره قوانین روش بارش فکری

 

انتخاب موضوع: معلم زندگی یکی از بزرگان را در اختیار دانش آموزان قرار می دهد.

 

آشنایی با موضوع : معلم متن را برای دانش آموزان می خواند و یا از آنها می خواهد متن مورد نظر را صامت خوانی کنند.

 

طراحی سوال: معلم از دانش آموزان می خواهد بر اساس متنی که در اختیار دارند ، سوالاتی پیرامون موضوع مورد نظر مطرح کنند.

 

ثبت نظرات: معلم یا یکی از دانش آموزان تمامی سوالات مطرح شده پیرامون شخصیت  انتخاب شده را روی تابلو ی کلاس ثبت می کنند.

 

پالایش و جمع بندی: در این مرحله معلم سوالات را پالایش و جمع بندی می کندو نظریات مشابه و نامناسب را حف می کند . سپس سوالات را با نظم خاصی ، مرتب می کند .( با توجه به ارتباط طولی ، سیر طبیعی ، تاریخی و منزقی رویدادها .)

 

پاسخ به سوالات : در گام بعدی هر یک از دانش آموزان به سوالات پاسخ می دهند و با قرار دادن پاسخ سوالات در کنار یکدیگر ، متنی تولید می کنند.

 

بازخوانی و ویرایش : در پایان دانش آموزان متن تولید شده را بازخوانی ، ویرایش و مرتب می کنند. سپس آن را برای گروه خود می خوانند .به انتخاب اعضای هر گروه یک متن در کلاس خوانده می شود.

 

از مزایای اصلی این روش تقویت روحیه کار گروهی است و انتقاد عمده ای که به آن وارد می شود ، وقت گیر بودنش است.

 

بارش یا طوفان فکری بر دو اصل و چهار قاعده اساسی استوار است.

 

اصل اول - تنوع نظرات : تفکر قضاوتی در واقع ، به معنای ارزیابی ها و نظرات تکمیلی نسبت به مطلبی مطرح شده است. بدین منظور بعد از جمع آوری تمامی پیشنهادها بررسی و ارزیابی آنها صورت می گیرد.

 

اصل دوم- کمیت: کمیت به تدریج موجب بالا رفتن کیفیت می شود. یعنی هر چه تعداد پیشنهاد ها بیشتر شود ، احتمال رسیدن به یک راه حل بهتر افزایش می یابد.

چهار قاعده اساسی بارش فکری: 1- تمرکز بر کمیت 2- پرهیز از انتقاد 3- استقبال از ایده های غیر معمول4- ترکیب و بهبود ایده ها 

کار معلم:

1- خوانش متنی توسط معلم یا توزیع متن و صامت خوانی توسط بچه ها

2- سوالاتی پیرامون موضوع مورد نظر مطرح می کنند .

3- ثبت روی تابلو

4- پالایش و جمع بندی سوالات و حذف نظریات مشابه و نامناسب و بعد مرتب کردن سوالات با نظم خاص با توجه به ارتباط طولی ، سیر طبیعی و منطقی رویدادها و...

5- پاسخ به سوالات و تولید متن تدریجی

6- در پایان باز خوانی و ویرایش متن تولید شده و خوانش برای گروه خود ( تقویت کار گروهی)

اما کمی وقت گیر است.

فعالیت شماره 2 صفحه 85

در طرح سوالات به موارد زیر توجه شود:

1- رعایت سیر منطقی سوالات

2- طرح سوالات اساسی و جامع

3- توجه به ارتباط عمودی سوالات

درست نویسی صفحه 87

فعل از ارکان اصلی جمله است و جمله ی بدون فعل دارای مفهوم و معنی کامل نیست . اما در چند حالت فعل حذف می شود:

1- در جمله های دعایی : درود بر شما (باد)    خداحافظ شما ( باشد)

2- به قرینه لفظی : چه درسی دارید؟    فارسی  ( داریم)

3- به قرینه معنوی: از دوستت چه خبر ( هست) ؟

در حذف به قرینه لفظی فعل یک بار می آید و در جمله بعد یا قبل حذف می شود.

نمونه : از مکافات عمل غافل مشو        گندم از گندم بروید جو ز جو  ( بروید)

                                                           

تصویر نویسی صفحه 88

1-  آموزش از بیرون به درون و از عین به ذهن

2- حرکت از ساده به دشوار

3- حرکت از حس دیداری به خیال

4- حرکت از تصویر بینی به تصویر سازی

تصویر نویسی در این درس ، سطح دشواری عمیق تری دارد و دانش آموزان را از مرحله دیدن تصاویر محسوس به خلق تصویر در ذهن و بهره گیری از تخیل فرا می برد  و مهم تر از همه این ها ، توصیف ، تصاویر ساخته در ذهن و تخیلی است  که باید در قالب نوشته ، نمایان شود.

در این روش دانش آموز به انتخاب خود با بهره گیری از قدرت تخیل ، تصویر هایی را در ذهن می سازد و یکی از آنها را بر می گزیند و دریافت ها و استنباط شخصی خود را بدون هیچ گونه محدودیتی بیان می کند.

هدف از این فعالیت : تقویت قدرت تخیل و هم چنین دست ورزی در توصیف جزئیات تصویر ذهنی است.

 وسایل کمک آموزشی 

 تخته هوشنمد - وایت برد و قلم - کتاب درسی - لوح فشرده تصاویر مفهومی 


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ جمعه سوم بهمن 1393 ] [ 23:24 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

معصومه هاشمی زاده- مدرسه شهید انوری – طرح درس 6 مهارت های نوشتاری هفتم

جمله ماه اسفند

نوشتن ، بزرگ ترین دستاورد روح بشری به حساب می آید که آزادی اش را در آن به بیان در می آورد.

اهداف درس 6

مهارت های نوشتاری هفتم

1- تقویت مهارت در فضاسازی ، عینیت بخشیدن و تصویری کردن نوشته 2- آشنایی کاربردی با بند مقدمه و نتیجه 3- تقویت توانایی تشخیص بند مقدمه و بند نتیجه در نوشته 4- تقویت علاقه و نگرش مثبت به نظم بخشی و انسجام متن 5- آشنایی با شیوه بیان داستانی

روش های تدریس:

1- پرسش و پاسخ 2- بارش فکری 3- کارآیی گروه

توضیح معلم:

تصویری کردن نوشته یعنی توصیف روشن و عینی وقایع و فضاسازی ، شامل زمان ، مکان ، بافت و ساخت محل مورد نظر و جو یا محیطی که قرار است موضوع در آن شکل بگیرد . یک فضاسازی مناسب می تواند مخاطب را در طول داستان پیش ببرد و وی را با محیط مانوس کند.

کار معلم:

1- از دانش آموزان بخواهید چشمان خود را بسته و شخصیت ها را در مکان هایی مانند بیابان ، جنگل ، اعماق دریا ، مترو .....قرار بدهند و تمام جزئیات این مکان ها را مد نظر داشته باشند. از همان ابتدای اثر ، باید مکانی که شخصیت ها قرار است در آن جاها ایفای نقش کنند ، برای خواننده ، شناخته شده باشند.

2- صامت خوانی درس توسط فراگیران

3- گروه بندی کردن دانش آموزان که نیمی ویژگی های بند مقدمه و نیمی ویژگی های بند نتیجه را بررسی کنند.

4- هر گروه یک ویژگی را بیان کند و در صورت کامل نبودن پاسخ ها موارد لازم را به آنها بیفزایند.

5- توزیع برگه پرسش نامه بین دانش آموزان

6- به صورت فردی و گروهی و ثبت در جدول مربوطه

7- نوشتن پاسخ های درست توسط معلم روی تابلو

8- ارزیابی پاسخ ها توسط بچه ها و نمره دادن

9- تفاوت میان نمره ی انفرادی و نمره ی گروهی ، کارآیی گروه بر دانش آموز را مسشخص می کند

10- چند مقدمه و چند نتیجه آماده شده برای تشخیص دادن دانش آموزان به آنها داده شود.

فعالیت 2 صفحه 74

به جهت تعمیق بخشیدن به توانایی تولید مجزای بند مقدمه و بند نتیجه ، حتما فقط بندهای ذکر شده را بنویسند و از نوشتن انشای کامل پرهیز شود.

درست نویسی صفحه 77

هدف : آشنایی با کاربرد درست نشانه های جمع در زبان فارسی

به کار بردن علامت های جمع عربی با کلمه های عربی اشکال ندارد اما به کار بردن آنها با اسم های فارسی درست نیست . مانند: سفارشات- گزارشات- پیشنهادات- گرایشات و  ... غلط است.

مثل نویسی صفحه 78

دو ویژگی آشکار مثل نویسی 1- پر مایگی معنایی 2- تصویری بودن محتوا

دانش آموزان به فراخور ادراک خود ، دست به باز آفرینی زده و با بهانه قرار دادن مثل ها ، به شاخ و برگ سخن بیفزایند.

 زمان سه جلسه 50 دقیقه ای - وسایل کمک آموزشی : تخته هوشمند و قلم - کتاب درسی و وایت برد


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ جمعه سوم بهمن 1393 ] [ 23:18 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]
 

طرح درس پنجم

 مهارت های نوشتاری هفتم

 معصمه هاشمی زاده- شهید انوری طرقبه- زمان  سه جلسه

 

جمله ی این ماه:

آنچه را که انسان می خواهد بیان کند ، باید مدتی دراز و با دقت فراوان نگاه کند تا بتواند جنبه ای از آن را پیدا کند که پیش از آن به وسیله کسی گفته نشده است.

اهداف درس:

1-آشنایی با اهمیت جمله موضوع  2- تقویت توانایی تشخیص جمله موضوع در یک بند 3- تقویت مهارت تولید بندهایی با رعایت جمله موضوع و جمله های تکمیلی 4- تقویت علاقه و نگرش مثبت به پاکیزه نویسی و نداشتن غلط املایی 5- آشنایی با نکات ویرایشی پیرامون کاربرد صحیح قیدها 6- توانایی اظهار نظر درباره نوشته سایر دانش آموزان 7- تشخیص یک نوشته مطلوب از غیر مطلوب 8- توانایی ابراز باورها و احساسات و اندیشه درباره یک اثر 9- توانایی درک عناصر یک تصویر

روش های تدریس :

بارش فکری- کارآیی گروه- پرسش و پاسخ- روش کاج ( کاستن- افزودن- جالب بودن)

توضیح روش کاج:

ابتدا دانش آموز توجهش را به نکات مثبت موضوع جلب می کند و نکات مثبت را ثبت می کند. در مرحله بعدی به نکات منفی آن می پردازد و به جنبه های چالش برانگیز آن می اندیشد و آنها را ثبت می کند و نهایتا توجه خود را به نکات جالب و تازه ی آن که نه مثبت است و نه منفی ، معطوف می کند . برای یافتن نکات جالب کافی است که جمله ی " چقدر جالب می شود اگر....." را کامل کند.

هدف : پرورش ذهن چند بعدی و فاصله گرفتن از ذهن هایی با مسیر خطی است. در نظر گرفتن تمام زوایا و نگاهی چند بعدی است.

صفحه 63 تیم والیبال کلاس ما:

ابتدا فهرستی از نکات مثبت تیم خود و اعضای آن و سپس نقاط ضعف و اشکال های تیم خود و در پایان نکات جالب تیم را هریک به صورت جمله موضوع بنویسند و گسترش دهند.

توضیح

صفحه65  درست نویسی

هدف شناسایی کاربرد درست قید و رعایت تناسب مفهوم جمله با آن است. اگر در بخشی از جمله ، عبارتی بیانگر مفهوم تردید و گمان است نباید پس از آن ، کلماتی بیاوریم که بر قطع و یقین انجام کاری دلالت دارند. اجزا و پاره های کلام باید تقویت کننده هم باشند . مثلا: امروز احتمال دارد، حتما باران بیاید. غلط است زیرا پیام روشنی ندارد.

قید انواعی دارد و کاربرد برخی از این قیدها به صورت هم زمان معنای جمله را تغییر می دهد. قید تردید و قید تاکید از این گونه اند و کاربرد این دو قید به صورت هم زمان روا نیست. قید شک و تردید مانند: شاید ، گویی، مثل این که، احتمالا، امکان دارد، و قید تصدیق و تاکید مانند: آری، یقینا، البته، بی شک، به درستی، حتماو...

اهداف آموزشی مورد نظر درحکایت نگاری

1- مجالی برای تقویت علاقه به کتاب و برانگیختن شوق مطالعه و پرورش روحیه کتاب خوانی .

2- خوانش متن

3- پرورش دقت در خوانده ها

4-تامل در متن ها

5- تقویت سواد ادراکی

6- کسب توانایی در ساده نویسی

7- توانای گسترش متون از این راه

وسایل کمک آموزشی

کتاب درسی – تخته هوشمند و تعدادی تصاویر- وایت برد- ماژیک

 


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ جمعه سوم بهمن 1393 ] [ 21:52 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

 دانش آموزان باید یاد بگیرند ، انشا را با یک پاراگراف کلیدی شروع کنند . پاراگراف یا بند کلیدی موضوع اصلی انشا ، یعنی این که چرا نویسنده می خواهد درباره این موضوع بنویسد و چگونه هدفش را دنبال خواهد کرد تا برای خواننده آشکار سازد . این بند باید حال و هوای کلی موضوع انشا را نشان بدهد ، به طوری که توجه خواننده نسبت به موضوع جلب شود و علاقه او را به خواندن تحریک کند . اگر موضوع انشا ، داستانی و تخیلی است ، بهتر است با یک مطلب بحرانی ، که احساس برانگیز است شروع شود.

پاراگراف کلیدی می تواند مانند نمونه زیر باشد.

در این نمونه اولین پاراگراف مقاله " دریچه های تحقیق و پژوهش را به روی کودکان بگشاییم" با چند سوال شروع شده است . سوال ها به گونه ای است که نه تنها حال و هوای مطالب نوشته را آشکار می سازد بلکه خواننده را ترغیب می کند هدف ها و حتی چگونگی رسیدن به هدف ها را دنبال کند.

مثالها: چرا برخی از کودکان نمی توانند آنچه را در درس ریاضی می خوانند با آنچه که در زندگی روزمره با آن سر و کار دارند پیوند دهند ؟ چرا کودکان و نوجوانان در مورد اندازه ، وزن، حجم و ارتباط آنها با یکدیگر دچار خطا می شوند و به حدس و گمان های غیر واقعی خود اعتماد بیشتری می کنند یا از اظهار نظرهای واقعی یا نزدیک به واقع درمانده و عاجزند ؟ پاسخ این سوال خیلی ساده است چون آنچه را در ریاضی می خوانند ذهنی است و در عمل هیچ برخوردی با آتها نکرده اند . چگونه می توان درس ریاضی را برای کودکان و نوجوانان ملموس کرد ؟ آیا می توانیم به کالبد خشک درس ریاضی روح بدهیم؟ چگونه؟

بدنه انشا باید با سادگی و شیوایی موضوع اصلی را دنبال کند و پرورش دهد، به طوری که

وعده ای که در پاراگراف بالا داده شده است به ثمر برسد و ثابت کند که نویسنده دلیل یا دلایلی

محکم برای نوشتن آن مطالب دارد و نیز نشان دهد که دیدگاه منطقی و قابل قبولی برای آن

تدارک دیده است. هر جمله باید به موضوع اصلی مربوط باشد که در پاراگراف بالا آورده است .

ابتدا پاراگراف نویسی را تمرین کنند .

شما می توانید جمله کلیدی یک متن را در آورده و اعلام کنید تا دانش آموزان در دنباله کار

جمله هایی به جمله های شما اضافه کنند تا در نهایت به یک پاراگراف منتهی شود .

جمله های بعدی باید کامل کننده یا توضیح دهنده همان جمله باشد که در ابتدا بیان شده است .

در انتها شما متقاضی جمله ای می شوید که خلاصه جمله های اظهار شده باشد و مطالب را

جمع بندی می کنید.

تا وقتی که یک نوشته پیام مشخصی نداشته باشد کم ارزش و بیهوده است.

طی این تمرین باید مدام دانش آموزان را تشویق کنید تا نظر خودشان را اعلام کرده انتقاد کنند

و پیشنهاد بدهند تا جملاتی مکمل و متمم اولین جمله ارائه شود. 

طرح درس چهارم

  مهارت های نوشتاری هفتم

معصومه هاشمی زاده – مدرسه شهید انوری طرقبه-   زمان : سه جلسه

می گویند نوشتن سختی هایی دارد اما ، ما هیچ گاه از رنج واقعی خلاص نخواهیم شد . زیرا آگاهی خاستگاه رنج است.

اهداف درس :

شناخت موضوع درس ، جمله موضوع ، جمله های تکمیلی در یک بند ، آشنایی با ساختار یک بند ، شناخت جمله های تقویت کنده ، ایجاد توانایی تولید بندهایی با رعایت جمله موضوع و جمله های کامل کننده ، شناخت نحوه صحیح کربرد کلمات پرسشی ، تقویت سواد دیداری ، تقویت علاقه و نگرش مثبت به درک تصویر

روش های تدریس:

ترکیبی از روش پرسش و پاسخ- روش بارش فکری- روش نیلوفر آبی           

توضیح روش نیلوفرآبی:

این روش با الهام از شکل شکوفه نیلوفر آبی طراحی شده است و در آنئ روند شکل گیری ایده های جدید در اطراف اندیشه های هسته ای است و گسترش اندیشه ها از هسته به سوی حاشیه می رود.

ابتدا مسئله یا موضوع اصلی در مرکز نمودار نوشته می شود .(موضوع انشا) و در ادامه دانش آموزان ایده های خود را درباره موضوع که در هسته شکوفه نیلوفر آبی قرار گرفته است ، در گلبرگ های اطراف می نویسند. هریک از ایده های چندگانه می تواند مرکزی جدید برای ایده های جدیدتر باشد. هر چقدر این روند بیشتر تکرار شود و در واقع ایده های جدید را از دل ایده های گذشته استخراج کنیم ، امکان دست یافتن به ایده های کار آمدتر افزایش می یابد و در نهایت نیز ایده هایی که خلاقانه و کارآمد تشخیص داده شوند ، ارزیابی می شوند و درباره آنها بحث می شود.

درست نویسی :

بهتر است به جای "یت" در پایان این واژه ها از "ی" مصدری بهره ببریم . مانند: خوبی به جای " خوبیت"

تصویر نویسی:

1- افزایش شناخت قدرت پدیده ها و آشنایی با شباهت ها و تفاوت های جزئی میان آنها تا درک روابط اجزا و عناصر تصویر و هم چنین ارتباط کل تصویر با اجزای آن آسان شود. این دقت و ریز نگری در عین حال همراه با خلاقیت و توانایی تولید واژگان مناسب و فضای تصویری است.

2- افزایش توانایی بیان استنباط شخصی بدون محدودیت و در زیر چتری از معیارهای از پیش آموخته شده و هم چنین بالا بردن اعتماد به نفس دانش آموزان در بیان و ابراز نظرات شخصی خود پیرامون یک اثر

3- نوشتن انشای توصیفی و تبدیل دیده ها و گزارش نتیجه مشاهدات  در قالب نوشته که باید به همه جوانب موضوع پرداخته شود.

4- چشم بینا و گوش شنوا داشته باشیم.

وسایل کمک آموزشی :

کتاب درسی – تخته هوشمند و تعدادی تصاویر- وایت برد- ماژیک-


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ جمعه سوم بهمن 1393 ] [ 21:43 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

نویسنده باید بداند  چه می خواهد بگوید و چه می خواهد بنویسد ، پس باید بتواند آن را فقط در یک یا دو خط ساده بنویسد تا بتواند برای آن شاخ و برگ بسازد.

به نام خدای جهان آفرین

طرح درس سوم از کتاب مهارت های نوشتاری پایه هفتم

 معصومه هاشمی زاده – مدرسه شهید انوری طرقبه

اهداف درس 3

1- آشنایی با مهارت کوچک تر کردن موضوع 2- تقویت مهارت شناخت ریز موضوع ها در متن 3- تقویت علاقه و نگرش مثبت به نوشتن موضوع  با توجه به ریز موضوع ها 4- آشنایی با نمونه ای از کوچک کردن موضوع 5- تقویت و ایجاد نگرش مثبت به ارزشیابی آثار سایر دانش آموزان با توجه به معیار های ارزشیابی 6- آشنایی با نکات ویرایشی

( عدم مطابقت  موصوف و صفت در زبان فارسی ) هر چند در زبان عربی ، صفت از موصوف خودش پیروی می کند ، اما این قاعده در زبان فارسی ، کاربرد ندارد. پس بهتر است به جای خانم مدیره محترمه بنویسیم خانم مدیر محترم. مونث آوردن کلمات در فارسی روا نیست ولی گاهی کار از مونث کردن صفات نیز می گذرد و نه فقط صفات بلکه با استفاده نابه جا از تای تانیث ، مونث بسیاری از کلمات نیز ساخته می شودو در کنار نوع مذکر آنها به کار برده می شود. مانند: جده- حاجیه- زوجه- شاعره- والده و...7- هدف از فعالیت صفحه 40 تولید محتوای نوشتاری است که با توجه به یکی از موضوعات داده شده ، موضوعات کوچک تری انتخاب و انشای خود را با توجه به ساختار مطرح شده در درس ، تولید می کنند. 8- هدف از مثل نویسی ، باز آفرینی کردن و دادن تغییرات کلی در پیکره و طرح ونقشه یک ساختمان است و عرصه خلاقیت و تخیل است که باعث خلق اثر تازه ای می شود. در باز آفرینی می توان با شاخ و برگ افزودن به اصل موضوع ، در محتوا و مفهوم دخل و تصرف کرده و اثری جدید خلق کرد که با اثر اولیه متفاوت باشد

نمونه ای از تبدیل موضوع به ریز موضوع 

         موضوع : پدر بزرگ 

   بند اول: دستان پدربزرگ     /   بند دوم: عصای پدربزرگ    

  بند سوم: ساعت شماطه دار پدربزرگ     /   بند چهارم : خانه ی پدربزرگ

کار معلم :

 انتخاب یکی از این ریز موضوع ها و پرداختن به آن به عنوان موضوع اصلی و استفاده از روش بحث گروهی ، پرسش و پاسخ ، بارش فکری ، تدریس اعضای گروه . معلم باید موضوعات و عناوین و ارتباط آنها با موضوع اصلی را در قالب کلمات و جملات صریح و روشن بیان کند . به تعداد خرده موضوع ها ، گروه هایی تشکیل می شود . بهتر است در صورت امکان ، دانش آموزان بر اساس علاقه مندی خود در گروه ها قرار گیرند تا بتوانند در بحث ها حضور فعال تری داشته باشند . در این مرحله معلم تلاش می کند ، هدف بحث را برای دانش آموزان تشریح کند و فعالیت گروه ها بر اساس هدف ارائه شده تنظیم شود . نحوه ی چینش میزو نیمکت ها هم مهم است و معلم فقط شنونده است و در پایان هدایت کننده بحث.

توضیح معلم : وقتی نقد مایه کمال اندیشی است ، نقد پذیری هم موجب رشد و کمال است و نقد ناپذیری نشانه ی نوعی غرور و تکبر.

بدیهی است معیارهای ارزیابی هر درس نسبت به درس های قبل از خود ، یک گام فراتر رفته است و قضاوت ها در جهت آموزه ها ی درس با توجه به معیارهای جدید انجام می شود.


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ جمعه سوم بهمن 1393 ] [ 20:3 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

طرح درس روزانه دوم

طبقه بندی موضوع

کتاب مهارت های نوشتاری پایه هفتم               معصومه هاشمی زاده – مدرسه شهید انوری طرقبه

اهداف درس:

 آشنایی با طبقه بندی موضوع2- تقویت توانایی تفکیک بندهای موضوع 3- توانایی تشخیص ریز موضوع های یک نوشته 4- آشنایی با یک نمونه از ساختار تفکیک شده موضوع به ریز موضوع ها 5- تقویت علاقه مندی به تولید یک نوشته با بهره گیری از طبقه بندی موضوع 6- آشنایی با ارزیابی آثار بر اساس سنجه های مطرح شده در درس 7- تقویت علاقه مندی به رعایت علایم سجاوندی در نوشته 8- تقویت علاقه مندی به پاکیزه نویسی انشا 9- پرورش توانایی نوشتن با رعایت طبقه بندی موضوع 10- افزایش توانایی بازنویسی و ساده نویسی طبان حکایات

 روش تدریس:

استفاده از نقشه مفهومی به عنوان راهبردی آموزشی و الگوی تدریس طرح شبکه ای.

مراحل اجرا توسط معلم:

- گروه بندی دانش آموزان و مثلا دادن موضوع " مدرسه" 2- انتخاب نکات کلیدی ( کتابخانه- آزمایشگاه- معاونان- موضوعات درسی- کلاس ها- دانش آموزان- حیاط مدرسه- نظم و انضباط- ملمان- مناسبت ها- بهداشتو.3- تشخیص مفاهیم اصلی از فرعی و تصمیم گیری درباره مدل نقشه و تعیین تعداد شاخه های اصلی و فرعی. 4- تکمیل نقشه مفهومی برای جدا کردن شاخه های اصلی و فرعی از یکدیگر 5- نوشتن بندهای مقدمه و بدنه و نتیجه بر اساس نمودار فوق 6- ارزشیابی و بررسی و اصلاح نقشه های مفهومی دانش آموزان و بحث و گفت و گو پیرامون نوشته گروه ها بر اساس نقشه مفهومی.

در جلسه دوم این درس 1- درست نویسی 2- فعالیت نگارشی دو 3- بخش اول فعالیت نگارشی سه

اگر موضوع کلاغ را انتخاب کرده اند، مثلا می توانند در بند مقدمه حکمت آفرینش کلاغ و فایده اش را بنویسند. و در بندهای بدنه ، صفت های کلاغ از جمله هوش زیاد و عمر طولانی و... انواع کلاغ – غذای کلاغ – آسیب های کلاغ برای مردم- کلاغ نماد چیست و داستانک های کوتاه در مورد کلاغ- کلاغ در اشعار شاعران- ضرب المثل هایی که در مورد این موجود گفته شده- توسط چه موجودی خورده می شود و دشمنانش- کلاغ در کارتون ها و قصه ها و.... و نقاشی تعدادی کلاغ در حاشیه ی  نوشته  یک بند هم نتیجه برای انشا بنویسند. مثلا ،  در بند نتیجه ، تفاوت شرایط زندگی کلاغ و عقاب را بنویسند. این که چقدر زیستن مهم نیست ، چگونه زیستن مهم است و....

ارزیابی یک اثر در دو حیطه ساختار و محتوا شکل می گیرد. الف) ساختار : همان معیارهای ارزیابی کتاب در صفحه 31 ب) محتوا: با توجه به عناصر زبانی و پیام و مفهوم متن ارزیابی می شود. در بررسی عناصر زبانی به مواردی از قبیل : کاربرد واژگان ، دامنه ی واژگان ، پیام و مفهوم متن و.... توجه می شود.

هدف از درست نویسی صفحه 32 شناخت کلمات پرسشی و کسب مهارت در به کارگیری صحیح کلمات پرسشی در نوشته هاست.

جلسه سوم هدف از حکایت نگاری

 1-  بازخوانی و گسترش معانی و مفاهیم موجود در حکایت با حفظ پیکره ی اصلی از گام های مهم این تمرین است 2- بهانه هایی برای تمرین و دست ورزی در نوشتن و ساده نوشتن 3- خوانش متن ، پرورش دقت در خوانده ها و تامل در متن ها 4- تقویت سواد ادراکی و کسب توانایی در ساده نویسی 5- توانایی گسترش متون از راه ساده نویسی

در این قسمت از تلاشگرانی یاد کنید که در زمینه بازنویسی ، خوب کار کرده اند: مهدی آذر یزدی- احسان یار شاطر – زهرا کیا .


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ جمعه سوم بهمن 1393 ] [ 19:56 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

طرح درس روزانه اول

 

معصومه هاشمی زاده – مدرسه شهید انوری طرقبه

مهارت های نوشتاری پایه هفتم

اهداف درس اول:

 1- آشنایی با سازماندهی ذهنی برای نوشتن یک اثر 2- تقویت توانایی طبقه بندی ذهن و نوشته 3- تقویت مهارت گسترسش متن 4- تقویت علاقه و نگرش مثبت نسبت به کاربرد مهارت های نوشتن 5- آشنایی با ساختار یک نوشته 6- آشنایی با اصول و قواعد نگارشی 7- تقویت توانایی تشخیص ، تولید و آفرینش متن و تحلیل و بررسی دانش آموزان 8- پرورش مهارت تصویر خوانی و تصویر نویسی .9- پرورش توانایی داوری ، نقد و تحلیل و بررسی انشای خود و دوستان 10- ایجاد فرصت برای گفت و گو و هم فکری میان اعضای گروه ، پروردن ذهن برای نوشتن 11- پرورش تفکر انتقادی توسط معلم و تربیت دانش آموزانی نقاد و پرسشگر با قدرت تحلیل و نقد  12- برقراری ارتباط موثر و سازنده بین انتقاد کننده و انتقاد شونده 13- پرورش قدرت تحمل شنیدن سخنان منتقدان 14- تقویت تمرکز و درک شنیداری 15- تقویت ذهن تحلیلگر و آشنایی با نقد علمی 16- نوشتن نقدهای ساده و ارزیابی نوشته های یکدیگر با استفاده از قضاوت عملکرد. 17- تصویر نویسی و تقویت سواد دیداری و تشخیص و دقت در نگاه دانش آموزان 18- افزایش تمرکز و توجه و خوب دیدن و دیدن انتقادی در دانش آموزان 19- تقویت توانایی تفسیر ، بازنمایی تصاویر و هم چنین گسترش معانی و مفاهیم موجود در تصویر 20 درک جهان تصویر از روی آگاهی و غنی تر کردن ذخیره های ذهنی فرد و درک معنای تصویر و پیوند میان تجربیات بینایی و سایر حواس و آماده کردن ذهن و زبان برای تولید و آفرینش

 

اهداف رفتاری :

 1- بتواند ساختار نوشته را تحلیل و اجزای آن را شناسایی کند. 2- بر سر واژه های فارسی مثل ناچار و گاه تنوین نیاورد و قواعد زبان فارسی را رعایت کند. لازم به توضیح است اولا عربی و درست است اما کلمه های دوم و سوم و ... فارسی بوده و تنوین نمی پذیرد.

روش های تدریس :

 1-روش کارآیی گروه 2- روش ارزیابی عملکرد 3- الگوی بارش مغزی

4- پرسش و پاسخ (سقراطی)

5- روشن سازی طرز تلقی  یا ترکیب چند روش باهم.

6- روش اسکمپر ( طرح تفکر برانگیز ) برای تصویر نویسی

فعالیت معلم:

 1- خوانش متن درس اول و ایجاد فرصت مناسب برای پرسش و پاسخ در مورد نقشه نوشتن.

2- خوانش متن تولیدی توسط دانش آموز 3- گروه بندی دیگران و استفاده از معیارهای کتاب مبتنی بر آموزه های درس و تحلیل نوشته ها و مرور آموزه های درس در یک کارگاه عملی 4- معلم باید قبلا واژه نقد را برای بچه ها تفسیر کرده و بگوید ارزیابی عینی و بی طرف از افکار و اعمال مشاهده شده است که محاسن و معایب هر دو باید گفته شود و با سنجش هر دو  جنبه ی آن داوری شود. 5- ایجاد انگیزه مناسب که باعث می شود فرد احساس کند پذیرش انتقاد به نفع اوست و انتقاد باید دوستانه و در فضای صمیمانه باشد.

سوالات معلم:

1- آیا تا به حال برای انجام کاری نقشه کشیده اید؟  2- نقشه چه کمکی به شما می کند؟ 3- نقشه نوشتن چه تاثیراتی بر نوشته شما دارد؟ 4- چه وقت خواننده از خواندن نوشته شما ، احساس سر در گمی می کند؟ 5- آیا نقشه نوشتن ، تاثیری بر روشن شدن موضوع نوشته تان برای خواننده دارد؟ و سوالات مهم دیگر ، چون مهارت سوال کردن ، یکی از مهم ترین مهارت های معلمان در کلاس است.

جهت تقویت تفکر انتقادی در دانش آموزان و زمینه سازی شرایطی برای  شنیدن عقاید متفاوت ، سوالاتی نیز به صورت کتبی و ناقص از دانش آموزان پرسیده می شود 1- نقشه نوشتن به ما کمک می کند تا................

 

در مورد تصویر نویسی

تصویر را بزرگ روی تخته هوشمند به نمایش بگذارد تا بچه ها خیره شوند و قوی ترین حسی که در آنها برانگیخته می شود به درونشان رخنه کند و بعد از چند لحظه ای نگاهشان را از تصویر بردارند و دوباره نگاه کنند و تمام تصویر را واکاوی کنند . سپس در قالب کلمات در آورند. می توانند برای تصویر ، ابتدا موضوعی انتخاب کنند مثلا: خانواده موفق- فرزند بیشتر همکاری بیشتر- تلاش و همکاری- اتحاد- فعالیت و کار- خاک بخشنده-

زندگی سبز-

حالا یکی از این موضوع ها مثلا اتحاد انتخاب شده و ریز تر شود. مثلا فایده های اتحاد گفته شود. مسئولیت پذیری در زندگی- کسب درآمد و تولید – هم دلی و صمیمیت- آسان تر شدن کارها- تقسیم کار و پیشرفت – سرعت در کار- خودکفایی و عدم نیاز به دیگران.............هر کدام از این ها می تواند موضوع یک بند باشد و جمله موضوع بشود . جمله های تقویت کننده ، تفسیری و تاییدی برای اثبات و پشتیبانی و حمایت با مثال و شرح و توضیح و استدلال هم که آورده شود انشای کامل و خوبی نوشته خواهد شد.

این شعر را ادامه دهید.

    مزرع سبز است و وقت کار شد     سبزی و صیفی همه سرشار شد

      بیل در دست پدر گوید چنین      ..........................................

     دختری آب آورد تا این زمین         .........................................

 آن پسر همچون پدر با بیل خود          می شود یاریگر فامیل خود......

می توانید چیزهایی را که دانش آموزان  در تصویر مشاهده می کنند بگویند و شما روی تابلو بنویسید سپس برایشان چند صفت و توضیح اضافه کنید. و سپس جمله سازی و گسترش جمله ها. از حواس پنج گانه خود هم استفاده کرده و صداهای شنیده شده در تصویر  و بوهایی که به مشام می رسدو.......همه را ذکر کنند . چنان چه از آرایه های ادبی هم بهره ببرند زیبار خواهد شد . اما واجب نیست.

مثلا وقتی بچه ها گفتند درخت   بگویید چه درختی ؟ درخت سبز بلند کهنسال - خانه   ، چه خانه ای ؟ خانه بزرگ سنگی و به همین ترتیب بنویسید. مزرعه سبز زیبا- نرده چوبی – بچه های پرتلاش- آسمان آبی – افق دور – دشت وسیع- شمیم دشت- رقص ابرها- زمین بخشنده – معجزه کار و تلاش- زمزمه پاییز و...............


برچسب‌ها: مهارت های نوشتاری
[ جمعه سوم بهمن 1393 ] [ 19:51 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

( تصویر یک چرخ خیاطی  قدیمی کنار پنجره ای رو به دریا که پارچه حریر آبی رنگی زیر آن است و به آبی دریا متصل شده . )

مهناز واحدی- هفتم یک – مدرسه انوری

مقدمه- می خواهم از مادری بگویم که قلبش دریای محبت است و نگاهش عشقی جاودان و تمام سختی های زندگی را به جان خریده است.

بندهای بدنه-

سالها بود که تنها در کلبه ای کنار دریا زندگی می کردو روزش را با دوختن نگاهش به دریا می گذراند . گاه گداری هم خیاطی می کرد . چرخ خیاطی اش تنها یار و همدم تنهایی اش بود.

حال چند سالی است که دیگر هیچ کس نمی آید تا پنجره های کلبه را رو به دریایی باز کند که حاصل اشک های غمگینانه ی پیرزن و نگاه منتظر و معشوقانه اوست.

تنها دیوار ها و پنجره های خانه شاهد لحظاتی بودند که پیرزن از درد دلتنگی نشسته و نگاهش را به امواج دریا دوخته و با پشت دسنش اشک هایش را پاک می کند . اشک هایی که سنگ را هم آب می کند.

مگر یک انسان چقدر طاقت سختی و انتظار را دارد . بالاخره روزی این سختی ها انسان را از پای در می آورد. باید از این دل شکسته ترسید و خجالت کشید.

هر چند ، او که تنهاترین است هوای بنده ی تنها و بی کسش را دارد.

نتیجه- قدر نگاه مهربان مادربزرگ ها و پدربزرگ ها را بدانیم چون زمانی فرا خواهد رسید که به جای قامت نورانی و مهربانشان و دوختن نگاه به چشمان سراسر مهرشان باید چشم به تابوتی بدوزی که حاصل سهل انگاری ها و بی توجهی های توست و آنگاه نخواهی توانست خودت را ببخشایی.

-----------------------------------------------------------------------------------------------

مریم عابدین زاده – هفتم یک – مدرسه شهید انوری

مقدمه:  باز طلوعی دل انگیز و آسمان هم به رنگ دریا بود .صدای موج دریا همچون لالایی مادری مهربان

 نسیم مانند همیشه دستی بر سر و صورت گلهای باغچه کشید و آرام به راه افتاد

تنها چیزی که دیده می شد پنجره ای باز بود و دریایی خروشان و پیرزنی مهربان  با نگاهی عاشقانه.

بدنه:او لب پنجره کنار چرخ خیاطی اش آرام نشسته بود و با خود خاطرات گذشته اش را مرور می کرد . خاطراتی دلچسب از روزها و سالیانی دور. انگار دریا آمده بود لب پنجره و با پارچه آبی حریر یکی شده بود. صدای تلک تلک چرخ خیاطی و گاهی به هم خوردن در ها . صدای موج آبی دریا، چقدر گوش نواز بود. دلت می خواست دل تمام آدم ها هم مثل حریر و دریا یکی می شد و به هم دوخته .

فانوسی بر سقف کلبه می درخشد. گویا نور الهیست . نوری آرامش دهنده که کمی از غصه های این مادر فرزند مرده را بکاهد و مرهمی بر قلب مهربانش باشد.

او سال ها بود که در کلبه ای در کنار دریا زندگی می کرد. او پیرزنی تنها بود . تمام دیوار های خانه خاطرات گذشته چهل ساله اش را از حفظ بودند. بس که او با خودش حرف زده بود.

نتیجه: او نیمی از عمر خود را پای آن چرخ خیاطی گذاشته بود. تمام دکترها نام چشم هایش را،  آب مروارید گذاشته بودند.

دیگر مشتریی نداشت فکر کرد چه کند . نشست تا پارچه آبی حریر را  بر قامت دریا ، بدوزد دست به کار شد و هر چه می توانست دوخت و دوخت . لباس را با مروارید و صدف تزیین کرد. آنگاه  لباس دریایی را بر دامان دریا رها کرد . پارچه هایش به پایان رسید و جانش نیز هم.

----------------------------------------------------------------------------------------------------------

الهه اسماعیلی- هفتم یک

مقدمه: در صدایش با آنکه در اوج خستگی است اما شادابی و جوانی موج می زند. دست هایش پر از عطوفت و مهربانی و نگاهش پر از بغض. حرف های ناگفته دارد مادر.

او مادر من است مادر کسی که شادمانی اش شادمانی من و غم هایش غم من است.

1-      به یاد می آورم  شب بیداری هایش ، تاول دست هایش ، دل نگرانی هایش ، گریه های پنهانی اش ، قورمه سبزی های خوشمزه  و خوش عطرش و لباس های رنگینش که با نخ های خوش رنگ احساس بر قامتم دوخته است .

2-       هیچ گاه از یادم نخواهد رفت . چون همه دلیل و مدرک دوست داشتنهای بی نهایت اوست.

3-       صدای کار با چرخ خیاطی اش مرا از خواب بیدار می کرد قطره های اشک روی صورتم می غلتید و بغضم را که مثل تکه ای سنگ در گلویم بود پنهان می کردم و عهدی را که با خود بسته بودم به یاد می آوردم تا برای زخم کهنه دلم تسکین باشد.

نتیجه: آری مادرم زحماتت را جبران خواهم کرد . آبی رویاهایت را به واقعیت بدل خواهم نمود تا زخم های دلت را مرهمی باشم . دعایم کن مادرم.

----------------------------------------------------------------------------------------------------------

آیدا جباری- هفتم یک 

مقدمه: مادر ، کسی که وسعت قلبش با دریا نیز قابل قیاس نیست.

مادر کسی که با فرشته های آسمانی هم نواست و دروازه آسمان به روی او باز است .

نشسته است و با نخ آبی احساسش کنار چرخ خیاطی قدیمی می دوزد و می دوزد . اما تنهاست . تنهای تنها. قلبش نیز همانند دریا پاک و بی آلایش است . صاف و بی غل و غش.

تا دیروقت خیاطی می کند . دیگر دست مادر و دسته چرخ خیاطی به هم عادت کرده اند. هر شب دست به دست هم می دهند تا چرخ روز گار بگذرانند.  تا دیر هنگام چراغ خانه روشن است و صبح هنوز چراغ آسمان روشن نشده مادر بیدار است و عاشقانه کار می کند.

نتیجه: دست هایش تو را از خاک تا افلاک می رساند و اگر قلبش بلرزد کاری می کند کارستان.

پس قدرش بدان و احساساتش درک نماو نگذار قطرات باران اشک بر دیده اش پا گذارد.

-----------------------------------------------------------------------------

فاطمه توکلی- هفتم 

مادرم همچون که دوزد یک لباس مهربانی     دل او هست مثل دریا آبی و هم آسمانی

   او لباسش مثل دریاست .

موج موج موج امواج در کنار صخره ای سخت       بند بند نخ چرخش مثل یک چین چین دامن   

 نقش می بندد به رسم آسمان مثل موجی آرام

که چه آسان طرح دریا چنین نقش ابریشم نهاده          مثل امواج پر خروش پر خروش

  چرخ او در فراز آسمانها    در کنار آن دریا     در پی یک موج آبی     در درون قلب امواج    

او نهاده نخ خود را                      انتهای آسمان مهربانی  

تا که دوزد کوک کوک موج دریا       در خروش دل امواج بلند 

تا بلندای هفت آسمان درخشان     تا که دریا نقش بندد  مثل آسمان آبی

در کنار آب پاکی پر خروش  

در کنار ساحل مهربانی   موج دریا چون نوازش نسیم بر سر ساحل دل نواز    

محبتش را بر صخره های  سخت کنار دریا هم می دهد و امواج پرخروش ساحل نیز احساسش کرده از خوشحالی به غلیان در می آیند.

-----------------------------------------------------------------------------

خاکشور- هفتم یک 

باز کن پنجره ها را درهارا . با دستان چروکیده و خشکیده ات ، با دستانی که یک عمر کار کرده و زحمت کشیده ای.

به یاد آن لحظه هایی که تا صبح بالای سرم نشسته و اشک ریخته ای .

این قلب خیلی کوچک من ، طاقت دیدن اشک هایت را ندارد. مادرم گریه نکن. فقط پنجره های چوبی کلبه  کوچکمان را باز کن . کلبه ای که لبریز از عشق و محبت توست.

به افق بنگر به آن جایی که وقتی داشتی  حریر آبی رنگ دریایی را می دوختی رنگ غروب گرفت و ارغوانی شدو آدینه روزم را رنگ متفاوتی بخشید. به جزیره رویاهایت بنگر که هر وقت نگاهش می کردی لبخند پر معنایی چهره ات را طراوت می بخشید.

ای ایزد مهربان ای شنونده راز و نیازهایم ! تویی که صدای گریه هایم را در شب تنهایی می شنوی و صدایم را به عرش می بری.مادرم را نگهدار باش تا تسکین تنهایی دلم باشد  و دعاهایش نگهدار من.


برچسب‌ها: نمونه انشاها
[ چهارشنبه یکم بهمن 1393 ] [ 23:34 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

 

چند روزی به آمدن عید مانده بود. بیشتر بچه ها غایب بودند؛ یا اکثراً به شهرها و شهرستان های خودشان رفته و یا گرفتار کارهای عید بودند؛ اما استاد بدون هیچ تأخیری سر کلاس آمد و شروع به درس دادن کرد...

بالاخره کلاس رو به پایان بود که یکی از شاگردان خیلی آرام گفت:

«استاد آخر سال است؛ دیگر بس است!».

استاد هم دستی به سر خود کشید! و عینکش را از روی چشمانش برداشت و همین طور که آن را روی میز می گذاشت، خودش هم برای اولین بار روی صندلی جا گرفت.

استاد 50 ساله‌ با آن کت قهوه‌ای سوخته‌ که به تن داشت، گفت:

«حالا که تونستید من را از درس دادن بیاندازید، بگذارید خاطره ای را برایتان تعریف کنم:

من حدوداً 21 یا 22 ساله بودم، مشهد زندگی می کردیم، پدر و مادرم کشاورز بودند، با دست های چروک و آفتاب سوخته! دست هایی که هر وقت آنها را می دیدم دلم می خواست ببوسمشان، بویشان کنم؛ کاری که هیچ وقت اجازه به خود ندادم با پدرم بکنم! اما دستان مادرم را همیشه خیلی آرام، بو می کردم و در آخر بر لبانم می گذاشتم.

استاد اکنون قدری با بغض کلماتش را جمله می کند:

نمی دانم شما شاگردان هم به این پی برده اید که هر پدر و مادری بوی خاصّ خودشان را دارند یا نه؟ ولی من بوی مادرم را همیشه زمانی که نبود و دلتنگش می شدم از چادر کهنه سفیدی که گل های قرمز ریز روی آن نقش بسته بود، حس می کردم؛ چادر را جلوی دهان و بینی‌ام می گرفتم و چند دقیقه با آن نفس می کشیدم...

اما نسبت به پدرم؛ مثل تمام پدرها؛ هیچ وقت اجازه ابراز احساسات پیدا نکردم؛ جز یک بار، آن هم نه به صورت مستقیم.

نزدیکی های عید بود، من تازه معلم شده بودم و اولین حقوقم را هم گرفته بودم، صبح بود، رفتم آب انبار تا برای شستن ظروف صبحانه آب بیاورم.

از پله ها بالا می آمدم که صدای خفیف هق هق گریه مردانه ای را شنیدم، از هر پله ای که بالا می آمدم صدا را بلندتر می شنیدم...

استاد حالا خودش هم گریه می کند...

پدرم بود، مادر هم او را آرام می کرد، می گفت: آقا! خدا بزرگ است، خدا نمی گذارد ما پیش بچه ها کوچک شویم! فوقش به بچه ها عیدی نمی دهیم!... اما پدر گفت: خانم! نوه های ما، در تهران بزرگ شده اند و از ما انتظار دارند، نباید فکر کنند که ما...

حالا دیگر ماجرا روشن تر از این بود که بخواهم دلیل گریه های پدر را از مادرم بپرسم، دست کردم توی جیبم، 100 تومان بود، کل پولی که از مدرسه (به عنوان حقوق معلمی) گرفته بودم، روی گیوه های پدرم گذاشتم و خم شدم و گیوه های پر از خاکی را که هر روز در زمین زراعی همراه بابا بود، بوسیدم.

آن سال، همه خواهر و برادرام از تهران آمدند مشهد، با بچه های قد و نیم قد که هر کدام به راحتی، با لفظ "عمو" و "دایی" خطابم می کردند.

پدر به هرکدام از بچه ها و نوه ها 10 تومان عیدی داد؛ 10 تومان ماند که آن را هم به عنوان عیدی به مادر داد.

اولین روز بعد از تعطیلات بود، چهاردهم فروردین؛ که رفتم سرِ کلاس.

بعد از کلاس، آقای مدیر با کروات نویی که به خودش آویزان کرده بود، گفت که کارم دارد و باید بروم به اتاقش؛ رفتم، بسته ای از کشوی میز خاکستری رنگ کهنه گوشه اتاقش درآورد و به من داد.

گفتم: این چیست؟

گفت: "باز کنید؛ می فهمید".

باز کردم؛ 900 تومان پول نقد بود!

گفتم: این برای چیست؟

گفت: "از مرکز آمده است؛ در این چند ماه که شما اینجا بودی، بچه ها رشد خوبی داشتند؛ برای همین من از مرکز خواستم تشویقت کنند."

راستش نمی دانستم که این چه معنی می تواند داشته باشد؟! فقط در آن موقع ناخودآگاه به آقای مدیر گفتم: این باید 1000 تومان باشد، نه 900 تومان!

مدیر گفت: از کجا می دانی؟ کسی به شما چیزی گفته؟

گفتم: نه، فقط حدس می زنم، همین.

در هر صورت، مدیر گفت که از مرکز استعلام می‌گیرد و خبرش را به من می دهد.

روز بعد، همین که رفتم اتاق معلمان تا آماده بشوم برای رفتن به کلاس، آقای مدیر خودش را به من رساند و گفت: من دیروز به محض رفتن شما استعلام کردم، درست گفتی! هزار تومان بوده نه نهصد تومان! آن کسی که بسته را آورده صد تومان آن را برداشته بود؛ که خودم رفتم از او گرفتم؛ اما برای دادنش یک شرط دارم...

گفتم: "چه شرطی؟"

گفت: بگو ببینم، از کجا این را می دانستی؟!

گفتم: هیچ شنیده ای که خدا 10 برابر عمل نیکوکاران، به آن ها پاداش می دهد؟!

"مَن جَاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ أَمْثَالِهَا"

(قرآن کریم؛ سوره مبارکه انعام، آیه شریفه 160)


برچسب‌ها: واقعیت های جالب
[ چهارشنبه یکم بهمن 1393 ] [ 21:48 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

خدا قوت 

[ سه شنبه سی ام دی 1393 ] [ 5:57 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]
با سلام خدمت همکاران محترم و بزرگوار ادبیات فارسی.

با عرض تشکر به ویژه همکاران محترم و بزرگواری که همیشه در جلسات گروه های منطقه مشارکت داشته و دارند و حضور گرم و صمیمی آنها بوده که گروه ادبیات را برای برگزاری جلسات و کارگاه ها دلگرم می ساخته است. اولین کارگاه درس پژوهی با موضوع«مهارت های نوشتاری هشتم درس 4»به تاریخ 17 دی ماه 1393 از ساعت 12 تا 2 برگزار گردید و تدریس جلسه آینده  روز سه شنبه 30 دی ماه با گروه خانم محمدپور  خواهد بود.

امیدواریم که حضور پرمهر خود را از ما دریغ نفرموده و همچنان مانند گذشته ما را در برگزاری جلسات و کارگاه ها یاری نمایید.

باتشکر فراوان از همکاران بزرگوار

هاشمی زاوه


برچسب‌ها: روش ابتکاری دبیر
[ یکشنبه بیست و هشتم دی 1393 ] [ 5:0 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

نام دبیر: معصومه هاشمی زاوه      

نام درس : تفکر و سبک زندگی

پایه تحصیلی: هفتم

نام شهرستان: طرقبه

نام آموزشگاه: شهید انوری

مدت جلسه : 45 دقیقه

سال تحصیلی :93-94

تعداد شاگردان: 20 نفر

تاریخ اجرا: 28 /10/93

شماره صفحات: 93-98

شماره طرح درس:10

موضوع درس : راه های کنترل خشم و عصبانیت

به نام مناسب ترین واژه ها      به رسم محبت به نام خدا

اهداف کلی:

کنترل خشم و عصبانیت در موقعیت های مختلف – دانستن فواید کنترل خشم- تشخیص این که در هر موقعیتی باید چه کرد؟ خشم مثبت ومقدس و خشم منفی کدام است؟برخورد خشمگینانه  با افراد در زمانها و مکان های مختلف

هدف جزئی:

دانستن تعریف خشم و صفت متضاد با آن یعنی مهربانی و محبت-– خشم در ارتباط با 4 مقوله خود- خدا- خلق و خلقت- یافتن رابطه این درس با سایر دروس فارسی، مطالعات اجتماعی، تاریخ و.....- در فارسی درس قلب کوچکم را به چه کسی بدهم ؟ درس فرشته مهر  درس عشق مردم به رجایی- درس گرمای محبت شهید چمران- درس اسوه نیکو در مورد مهربانی پیامبر خداو....- درس امام خمینی و خشم آگاهانه ایشان نسبت به رفتار شاه پهلوی- - درس شاپرک و آدم آهنی

اهداف رفتاری:

دانش آموز بتواند خشم خود را در موقعیت های متفاوت کنترل کند و به بازسازی شخصیتش بپردازدو بداند که باعث سعادت دنیا و آخرتش خواهد بود.

فعالیت های معلم:

ایجاد انگیزه و بیان حدیث وآیه قرآن:

الكاظمين الغيظ و العافين عن الناس والله يحب المحسنين؛ {آل عمران.134} مومنان در هنگام عصبانيت خشم خود را فرو مي برند و ازخطاي مردم در مي گذرند وخدا نيكوكاران را دوست دارد.»

سوالاتی برای آمادگی جهت بحث جدید:

1- آیا تا کنون از چیزی یا کسی عصبانی شدید؟2- علت خشم چه چیزهایی می تواند باشد؟3- آیا خشم در زندگی چیز لازمی است ؟ 4- مردم از این نظر به چند دسته تقسیم می شوند ؟ 5- آیا خشم برای سیستم بدن و سلامتی مضراست؟ 6- آیا جمله قصار ، آیه و حدیثی تکان دهنده و موثر در مورد خشم می دانید؟ 7- خشم را به چه چیزی تشبیه می کنید؟ 8- آیا کنترل خشم آثار و فوایدی هم دارد؟ 9- چه روش هایی را برای کنترل یا پیش گیری از خشم پیشنهاد می دهید؟ 10- داستانک یا شعر و ضرب المثلی در این رابطه می دانید؟ 11- آیا می توانید یک نمایش کوتاه فی البداهه اجرا کنید و روش کنترل خشم را عملی نشان دهید؟ 12-چه انسان هایی عصبانی نمی شوند؟ آنها چه خصوصیاتی دارند ؟ چرا این گونه عمل می کنند؟ آیا فقط تربیت خانوادگی در ایجاد خشم موثر است یا باید به زمان عقب تر و دوران جنینی باز گشت؟

هم چنین رعایت مدیریت زمان و نظارت بر کارهای دانش آموزان در کلاس – هدایت بحث های گروهی و گاهی مطرح کردن سوالات چالش برانگیز و وادارکردن بچه ها به تفکر بیشتر.

فعالیت های دانش آموزان:

1- اجرای نمایش کوتاه فی البداهه برای شروع کلاس و ایجاد انگیزه -2-اجرای نمایش در بین کلاس بر اساس یکی از حکایات سعدی در باره انصاف در خشم ورزی 3- تهیه اسلایدها و پاور پوینت هایی با این موضوع 4- پاسخ به سوالات ورودی و پایانی معلم در این ارتباط5- پاسخگویی به تمارین کتاب درسی تفکر صفحات 94تا 98کتاب

5- تهیه تصاویری با موضوع خشم و نصب روی تابلوی کلاس6- بازخوانی تجربه های خود با دیگران و تحلیل وضعیت خشم خود 

سوالات پیش آزمون :

نام درس قبلی اضطراب و استرس است . این درس چه ارتباطی با درس استرس دارد؟

درس های بعدی کتاب با موضوع تاب آوری و تحمل سختی ها و نیز درس شاد زیستن چه ارتباطی با درس خشم دارد؟

زمان:

45 دقیقه که تقسیم خواهد شد و ادامه زمان به حل تمارین و بررسی آنها خواهد گذشت.

وسایل کمک آموزشی :

کتاب درسی – تخته هوشمند و قلم- وایت برد و ماژیک- کتاب غیر درسی روانشناسی

تعیین تکلیف جدید:

در کلاس: حل تمارین کتاب – توزیع پرسش نامه ای با سوالات ابتکاری و روانشناسانه ی مطرح شده از سوی معلم که با پاسخ گویی دانش آموزان و بررسی آنها میزان خشم و عصبانیت دانش آموزان اندازه گیری خواهد شد.  

در منزل:تکلیف به صورت مشاهده ای خواهد بود. در جلسه آینده هر موقعیت خشم آوری که خودشان یا دیگران با آن مواجه گردیده و توانسته اند آن را کنترل کنند یادداشت کرده و در جلسه بعدی عنوان کنند. به بهترین موارد جایزه مادی یا معنوی داده خواهد شد.

منابع:

قرآن مجید- اینترنت- اطلاعات شخصی با توجه به مطالعات فردی- استفاده دانش آموزان و معلم از کتابخانه ی آموزشگاه -

ارزشیابی پایانی :

سوالات را نماینده گروه با مشورت گروهی پاسخ خواهد داد. بررسی تمارین کتابها ی تفکر دانش آموزان-

جمع بندی:

پس از مشورت در گروه ها که دایره وار هم نشسته اند نماینده گروه خلاصه ای از مباحث مطرح شده را بیان خواهد کرد.

روش های تدریس:

با تلفیقی از روش بارش مغزی – روش سخنرانی- نمایشی و پرسش و پاسخ

 

 صلوات بر محمد و آل محمد که پیامبر مهربانی و محبت است. 

 


برچسب‌ها: درس تفکر و سبک زندگی هفتم و هشتم
[ یکشنبه بیست و هشتم دی 1393 ] [ 4:59 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

آغاز سخن یاد خدا باید کرد     خود را به امید او رها باید کرد

ای با تو شروع کارها زیباتر      آغاز سخن تو را صدا باید کرد

نام دبیر: معصومه هاشمی زاوه

نام درس: تفکر و سبک زندگی

پایه تحصیلی: هشتم

نام شهرستان: طرقبه

نام آموزشگاه: دوره اول متوسطه شهید انوری

تعداد شاگردان : 25 نفر

مدت جلسه : 45 دقیقه  - طرح درس 4

تاریخ اجرا :  دی ماه 93

شماره صفحات: 40- 46

موضوع درس: آداب گفت و گو

 

هدف کلی :

رعایت ادب در ارتباطات روزانه و معاشرت ها- فواید ادب- تشخیص این که در هر موقعیتی باید چگونه رفتار کرد؟ ( افراد- زمان ها- مکان ها و...)

هدف های جزئی:

دانستن تعریف ادب- این که ادب در ارتباط با خود انسان ، خداوند، خلق( دیگران) و نیز نسبت به طبیعت ( خلقت ) می باشد.

پیدا کردن ارتباط بین این درس و درس های فارسی با همین موضوع- یافتن ارتباط بین همین درس با دروس قبلی و بعدی.

اهداف رفتاری و

پیش آزمون با طرح این سوالات

پرسیدن چند سوال: 1- چه ارتباطی بین دین و ادب می بینید؟2- چند نمونه از رفتارهای بی ادبانه در جامعه را نام ببرید.3- خاطره کوتاهی از یک رفتار بد یا خوب مرتبط با ادب بگویید. 4- عوامل شکل گیری ادب در انسان چه مواردی هستند؟ 5- شعر یا ضرب المثلی در مورد ادب بگویید.(بی ادب با هزارکس تنهاست – ادب از که آموختی از بی ادبان )

6- راه های درمان بی ادبی چیست؟ 7- ادب یکی از شخصیت ها مثل"حر" یا حضرت

ابو الفضل یا دیگر امامان  را توضیح دهید.

وسایل کمک آموزشی:

تخته هوشمند- وایت برد-ماژیک- کتاب درسی –سی دی پاورپوینتآماده شده در این زمینه- سی دی عکسهای مرتبط با موضوع ادب- طرح درس نوشته شده – معرفی کتابهای غیر درسی

روش های تدریس:

تلفیقی از روش های بارش مغزی- پرسش و پاسخ- سخنرانی – نمایشی- بحث گروهی چالش برانگیز- مدل نشستن گروهی و دایره وار که برای تعاملات و مشورت موقعیت بهتر فراهم باشد.

فعالیت های معلم:

مدیریت نمایش دانش آموزان در زمان مشخص با توجه به مدیریت زمان – بررسی اسلایدهای پاورپوینت های آماده شده – سخن های جالب توجه و جملات قصار و داستانک در باره ادب

و طرح سوال مرتبط با موضوع و به چالش کشاندن بچه ها و در پایان جمع بندی با کمک نمایندگان گروه و تکمیل نظرات ایشان- نظارت بر حل تمارین کتاب تفکر- نظارت بر سوالات روانشناسانه پرسش نامه با موضوع ادب برای پایان جلسه – خوانش برخی قسمت های کتاب

 

 

 

فعالیت های دانش آموزان :

اجرای یک نمایش کوتاه در ارتباط با ادب معاشرت ( میزبان و مهمان ) در دو پرده ی متفاوت

نصب تصاویری روی تابلو راجع به موضوع- طرح پرسش نامه روانشناسانه برای اندازه گیری حدود ادب  و امتیاز ذکر شده و پاسخگویی داوطلبانه بین دانش آموزان – پاسخگویی به سوالات کتاب و سوالات معلم در کلاس و منزل

جمع بندی :

آثار و نتایج با ادب بودن و پیامدهای بی ادبی در دنیا و آخرت و شنیدن نطرات پایانی بچه ها

ارزشیابی پایانی :

پرسش نامه با موضوع ادب در خانواده و بین دوستان

سوال معلم و این که موقعیتی را تعریف کنند که در موقعیتی ویژه ، از رعایت ادب خود یا دیگران بسیار لذت برده یا باالعکس ناراحت شده اند.

تعیین تکلیف جدید در کلاس و منزل :

1-    حل تمارین کتاب با مداد به صورت فردی و نیز برخی سوالات مشورت با دوستان گروه

2-    موقعیت هایی را یاد داشت کنند و تا هفته آینده بر اساس مشاهده شخصی اعلام نمایند که در جامعه بیرونی دیده اند د درباره موضوع رعایت یا عدم رعایت ادب بوده است. ( با توجه به این که از لقمان حکیم پرسیده اند که: ادب از که آموختی ؟ فرموده است : از بی ادبان ، چرا که هر چه از ایشان در نظرم ناپسند آمد انجام ندادم. )

3-    تهیه عکس های واقعی یا از مجلات برای این موضوع- یافتن دیگر اشعار و جملات قصار در این زمینه- دانلود قسمتهایی از یک نمایش یا ضبط یک فیلم در ارتباط با رعایت ادب

منابع:

اینترنت- کتاب درسی و غیر درسی- اطلاعات شخصی و مطالعات قبلی کتاب های مختلف


برچسب‌ها: درس تفکر و سبک زندگی هفتم و هشتم
[ یکشنبه بیست و هشتم دی 1393 ] [ 3:56 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]

تکلیف منزل:

دانش آموزان عزیز پایه های هفتم و هشتم ، امروز فقط تمام قالب های شعری را در کلاس تدریس کردم. امیدوارم خوب یاد گرفته باشید برای تمرین بیشتر ادامه مطلب را بخوانید و نوع قالب های شعری را مشخص کنید.

در تدریس خود از لوح فشرده (dvd) قالب های شعری که جناب آقای غلامی سرای از تبریز زحمت کشیده و به اداره طرقبه ارسال نموده بودند استفاده کردم.

خوشحالم که خوب زود یاد گرفتید. از ایشان در همین جا مجددا سپاسگزاری می کنم. این لوح فشرده به تمامی همکاران ادبیات فارسی شاغل در منطقه طرقبه و حتی تعدادی از دانش آموزان داده شد.

لوح فشرده شامل فلش کارت ادبیات فارسی – پاور انواع قالب های شعری- نمایش آدم آهنی و شاپرک – هفت شهر انشا، پرده خوانی ونکات دستور زبانی بود .

 


برچسب‌ها: فارسی هفتم
ادامه مطلب
[ شنبه بیست و هفتم دی 1393 ] [ 16:0 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]
[ جمعه بیست و ششم دی 1393 ] [ 20:18 ] [ معصومه هاشمی زاوه ]
.: Weblog Themes By WeblogSkin :.
درباره وبلاگ

بسم الله الرحمن الرحیم

وَإِن یَکَادُ الَّذِینَ کَفَرُوا لَیُزْلِقُونَکَ بِأَبْصَارِهِمْ لَمَّا سَمِعُوا الذِّکْرَ وَیَقُولُونَ إِنَّهُ لَمَجْنُونٌ وَمَا هُوَ إِلَّا ذِکْرٌ لِّلْعَالَمِینَ

معصومه هاشمی زاده ، در سال تحصیلی جدید ، دبیر ادبیات آموزشگاه شهید انوری
طرقبه (استان خراسان رضوی)هستم.

باساختن یک وبلاگ که بیشتر از چند دقیقه وقتم را نگرفت توانستم به راحتی و در فضایی ساده و صمیمی با مخاطبان خود تعامل داشته باشم و تبادل تجربه کنم .
کلاس درس من از کلاسی محدود به ساعات خاص و مکان خاص تبدیل به کلاسی دائمی و به بزرگی دنیا شد.
بزرگترین حسن وبلاگ مثل کتاب ،انتقال راهنمایی ها از نسلی به نسل های دیگر است.
امام صادق (ع) فرمودند : دانشت را بنویس ودر میان برادرانت بپراکن که چون از این سرای در گذشتی ،نوشته هایت را به میراث گذاری . زیرا برای مردم روزگاری پدید می آید که با هم تماس ندارند مگر به وسیله نوشته های یکدیگر.
لطفا جهت مشاهده تمامی مطالب روی عناوین مطالب در قسمت بالا کلیک کنید .
ممنون از نظرات سازنده شما عزیزان.
masoumehashemizadeh@gmail.com

برچسب‌ ها
شعر (41)
خبر (9)
لینک های مفید